Sarkopeni şiddeti ölçümünde yürüme hızı testine alternatif dirsek izotonik kasılma testinin güvenirliliği


Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, İSTANBUL FİZİK TEDAVİ VE REHABİLİTASYON SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2025

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: TAHA YASİN YILDIRIM

Danışman: İlhan KARACAN

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Amaç: Sarkopeni, kas kuvveti, kütlesi ve fonksiyonunda meydana gelen azalma ile karakterize genel ve progresif iskelet kası bozukluğudur. Sarkopeni şiddeti, fonksiyonel izlem ve tedaviye yanıt performans testleri ile değerlendirilmektedir. Bu çalışmada, alt ekstremiteye dayalı performans testlerinin çeşitli komorbiditeler nedeniyle sınırlı uygulanabilirliği dikkate alınmış ve üst ekstremiteye dayalı bir alternatif Dirsek Performans testi önerilmiştir. Çalışmanın amacı, Dirsek Performans testinin güvenilirliğini değerlendirmek ve nispeten yaygın kullanılan 4m Yürüme testinin güvenilirliği ile kıyaslamaktır. Yöntem: Kesitsel araştırma tasarımında yürütülen bu çalışma, 43 sarkopenik yaşlı, 53 sağlıklı genç erişkin olmak üzere toplam 96 erkek katılımcı ile tamamlanmıştır. Tüm katılımcılara 4 m Yürüme testi, Kısa Fiziksel Performans Bataryası, Zamanlı Kalk ve Yürü testi ve Dirsek Performans testi 7-10 gün aralıklarla iki kez uygulanmıştır. Dirsek testinde, bireylerin baskın taraf ön kol distaline 1 kilogramlık kum torbası fikse edilerek 30 ardışık fleksiyon-ekstansiyon hareketi yapması istenmiş; test süresi hesaplanmıştır. Güvenilirlik sınıf içi korelasyon ile değerlendirilmiştir. Bulgular: İki grup arasında tüm performans test sonuçları açısından anlamlı farklar saptanmıştır (p<0.05). Sarkopenik yaşlılarda dirsek testinde performansın anlamlı olarak düşük idi. Sınıf içi korelasyonu (%95 güven sınırları ile) 4m Yürüme hızı testinde, sağlık genç erişkinlerde 0.370 (0.113-0.581), Sarkopeni grubunda 0.679 (0.477-0.812) idi. Dirsek performans testinde ise, sağlık genç erişkinlerde 0.932 (0.885-0.960), Sarkopeni grubunda 0.905 (0.831-0.947) olup, tüm gruplarda 4m Yürüme hızı testine göre anlamlı olarak daha yüksek idi. Sonuç: Sarkopeni şiddet değerlendirmesi açısından yüksek güvenilirliği olan Dirsek Performans testi, 4m Yürüme testine üstün bulunmuştur. Kısa sürede uygulanabilirliği ve kolaylığı Dirsek Performans testinin ek avantajlarıdır. Anahtar Kelimeler: Sarkopeni, Fiziksel Performans Testleri, Üst Ekstremite Fonksiyonu, Kas kuvveti, Güvenirlilik ve Geçerlik