Düşük ejeksiyon fraksiyonlu ileri evre kalp yetersizliği hastalarında kan vitamin-b12 düzeyleri ile hastalığın ciddiyetinin ilişkisi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, ANKARA ŞEHİR SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2020
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: İLKE ERBAY
Danışman: Burcu DEMİRKAN
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:GİRİŞ VE AMAÇ: Düşük ejeksiyon fraksiyonlu kalp yetersizliğinde (DEF-KY) hastalığın tedavisi ve sağ kalımı arttırmaya yönelik yeni müdahaleler geliştirilmesine rağmen hastalığın mortalitesi halen yüksektir. Bu hastalarda prognozun belirlenmesi, hastaların tedavisinin bireyselleştirilmesinde ve yönetiminde kritik öneme sahiptir. Kalp yetersizliğine (KY) bağlı oksijenizasyon bozukluğu (hipotansiyon ve mevcut kan oksijen doygunluğunun azalmasına bağlı) ve hepatik konjesyon sonucu karaciğerde hepatosit hasarlanması başlamaktadır. Bu da kliniğe karaciğer enzimlerindeki artış olarak yansımaktadır. Hepatik konjesyon sonucu artış gösteren tek biyokimyasal parametre karaciğerin yapısal ve kolestatik enzimleri değildir. Karaciğer aynı zamanda B12 vitamini gibi nutrisyonel ürünlerin depolanmasında ve vücut için aktif formlara dönüştürülmesinde de önemli rol oynar. Hepatik konjesyonun ve KY'ye bağlı hipoksinin yarattığı hepatosit disfonksiyonu sonucunda serum B12 vitamin düzeylerinde artış görülmektedir. Bu retrospektif kohort çalışmasında ileri evre ve ileri evre olmayan KY hasta gruplarında serum B12 vitamin düzeylerinin karşılaştırılması, KY'ye ait parametrelerle serum B12 vitamin düzeylerinin korelasyonu, serum B12 düzeylerinin sağ KY varlığı ve 1 yıllık hastaneye yatış/mortalite ile ilişkilisinin araştırılması amaçlandı. MATERYAL VE METOD: Çalışmamız retrospektif kohort çalışması olarak planlandı. Hastanemiz kardiyoloji kliniğine kalp yetersizliği tanısı ile Ocak 2017- Mart 2019 tarihleri arasında başvurmuş olan hastaların kayıtları geriye dönük olarak tarandı. ESC ve AHA Kalp Yetersizliği Kılavuzları'na göre Sol Ventrikül Ejeksiyon Fraksiyonu (LVEF) < %40 esas alınarak DEF-KY tanılı hastalardan KY'ye yönelik değerlendirme aşamasında eş zamanlı olarak hematolojik ve biyokimyasal parametreleri de değerlendirilmiş olan 235 ardışık hasta çalışmaya dahil edildi. Tüm hastaların demografik özellikleri, kardiyovasküler hastalık risk faktörleri, komorbid hastalıkları, New York Kalp Cemiyeti (NYHA) fonksiyonel sınıfları, klinik bulguları, kullanmakta oldukları medikal tedavi, laboratuvar bulguları, elektrokardiyografi (EKG) kayıtları, ekokardiyografik incelemeleri, intrakardiyak cihaz anamnezi kayıt altına alındı. Sağ kalp yetersizliği tanımı en azından bir tipik semptom (ayak bileği şişliği) veya spesifik bulgu (Juguler venöz dolgunluk veya hepatojuguler reflü) varlığının bulunmasına göre yapıldı. Serum B12 değerlerinin sağ kalp yetersizliği ve ileri kalp yetersizliğini öngörmede tanısal karar verdirici özellikleri Receiver Operating Characteristics (ROC) eğrisi analizi ile yapıldı. Ayrıca serum B12 düzeylerinin klinik, biyokimyasal ve ekokardiyografik parametrelerle korelasyonu değerlendirildi. BULGULAR: Ortalama takip süresi 12 aydı. Hastaların B12 düzeyi, serum N-terminal Pro B tipi Natriüretik Peptit (NT-proBNP), Aspartat Aminotransferaz (AST), Laktat Dehidrogenaz (LDH), Gama Glutamil Transferaz (GGT), direkt ve indirekt bilirubin düzeyleri ile pozitif korelasyona, Triküspit Annüler Plan Sistolik Hareketi (TAPSE) değeri ve albumin düzeyi ile negatif korelasyona sahipti. İleri evre KY öngörmede, en doğru B12 değerini bulmak için ROC analizi yapıldığında B12'nin 370 pg/dL eşik değerinin uygun sensitivite (%70,3) ve spesifite (%60) değerine sahip olduğu bulundu (EAA: 686, %95 GA 0,613-0,758, p<0.001). Aynı şekilde sağ KY öngörmede, en doğru B12 değerini bulmak için ROC analizi yapıldığında B12'nin 414 pg/dL eşik değerinin uygun sensitivite (%72,5) ve spesifite (%67,8) değerine sahip olduğu bulundu (EAA: 751, %95 GA 0,688-0,814, p<0.001). Ölümün bağımlı değişken seçildiği ve tek değişkenli analizde p<0,1 olan değişkenlerin dahil edildiği çok değişkenli lojistik regresyon analizinde serum B12 vitamin düzeylerinin 1 yıllık mortaliteyi öngördürücü bağımsız etmenler olduğu tespit edildi. SONUÇ: Bu çalışma DEF-KY hastalarında hastalığın evresinin ilerlemesiyle artan konjesyon ve sağ KY'ye bağlı olarak serum B12 vitamin düzeylerinin arttığını göstermektedir. Düşük ejeksiyon fraksiyonlu kalp yetersizliğinde serum B12 vitamin düzeyleri mortalitenin bağımsız bir öngördürücüsü olarak prognoz açısından bilgi verebilir. Anahtar Kelimeler: Düşük ejeksiyon fraksiyonlu kalp yetersizliği, B12 vitamini, kardiyohepatik sendrom, sağ kalp yetersizliği