Evre III ve ıv epitelyal over kanseri tanılı neoadjuvan kemoterapi alan hastalarda prognostik faktörlerin değerlendirilmesi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, İZMİR TEPECİK SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2024
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: DEMET KÖTEKOĞLU
Danışman: Olçun Ümit ÜNAL
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Bu çalışmanın amacı, evre III ve IV epitelyal over kanseri tanısı alan, neoadjuvan kemoterapi ile tedavi olan hastalarını etkileyen prognostik faktörlerin değerlendirilmesi, genel ve hastalıksız sağkalım üzerine olan etkilerin araştırılması amaçlanmıştır. Gereç ve Yöntem: Bu retrospektif çalışma; Sağlık Bilimleri Üniversitesi Tepecik Eğitim ve Araştırma Hastanesi Tıbbi Onkoloji kliniğine başvuran 2011-2021 tarihleri arasında evre III ve IV epitelyal over kanseri tanısı almış, neoadjuvan kemoterapi alan en az bir yıl takipte kalmış hastalardan oluşmaktadır. Prognostik faktörler; vücut kitle indeksi (BMI), histopatolojik alt tip, yaş, menopoz durumu, ECOG performans skoru, FİGO evrelemesi, genetik mutasyon varlığı (BRCA1, BRCA2, ATM, PALB2..), rezidüel hastalık, asit varlığı, serum CA125 düzeyleri, platelet, MPV, nötrofil, lenfosit, monosit, nötrofil/lenfosit oranı, lenfosit/monosit oranı, CRP, protein, LDH düzeyleri , albumin, CRP/albumin oranı, modifiye Glaskow prognostik skoru (mGPS),prognostik nutrisyonel indeks (PNI), sistemik inflamatuar cevap indeksi (SIRI) , sistemik inflamasyon indeksi (SII), pan-immun inflamasyon değeri (PIV), nüks durumu, neoadjuvan kemoterapi türü ve sayısı değerlendirilmiştir. Veriler SPSS 22.0 sürümü kullanılarak analiz edilmiştir. Analizler sonucunda ortaya çıkan veriler literatürde yer alan faz çalışmaları, retrospektif çalışmalar ve meta-analizlerle karşılaştırılarak yayınlanmıştır. Bulgular: Evre III ve IV epitelyal over kanseri neoadjuvan kemoterapi alan 86 hastayı çalışmamıza dahil edildi. Çalışmamızda prognoz ve sağkalım üzerinde etkili olan faktörleri değerlendirdik. Tüm hastalara ait medyan OS=55,1±8,7 %95 GA (38,1-72,1) ay olarak bulundu. Çalışmaya alınan 86 hastanın medyan yaş değeri 60,0 (31,0-83,0) olarak bulundu. Yaş gruplarında BMI gruplarında menopoz durum gruplarında grup içi OS karşılaştırmalarında istatistiksel olarak anlamlı fark yoktu. ECOG skoru 0 olan hastaların OS'si 112,9±10,6 ay ve ECOG skoru 1 olan hastaların 43,2±5,1 aydı ve gruplar arasında istatistiksel olarak anlamlı fark vardı (p 2.37 olan hastalarda daha kısa OS'ye sahip olduğu bulundu (p=0,018). NLO>2,37 olan grubun progresyon oranı NLO 2,37 hastalara göre istatistiksel olarak anlamlı bir şekilde daha uzun DFS'ye sahip olduğu bulundu (DFS=87,5±11,0 ay vs DFS=28,0±5,0 ay ve p=0,006). NLO>2,37 hastaların NLO 2,69 olan hastalarda LMO 2,69 olan gruba göre daha düşüktü (%27,7 vs %56,4 ve p=0,007)PLO 256,91 hastalara göre istatistiksel olarak anlamlı bir şekilde daha uzun olduğu bulundu (OS=117,5±31,4 ay vs OS=40,0±5,1 ay ve p=0,009). PLO>255,28 olan hastalarda PLO 255,28 olan grubun hastalıksız sağkalım oranı PLO 1983,89 olan hastaların OS=40,0±5,8 aydı ve iki grup arasında istatistiksel olarak anlamlı fark vardı (p=0,007). ). SII>1392,47 olan hastaların SII 1397,47 olan grubun hastalıksız sağkalım oranı SII 1,72 olan hastalara göre istatistiksel olarak anlamlı bir şekilde daha uzun OS'ye sahip olduğu bulundu (OS=85,2±11,2 ay vs OS=45,8±8,7 ay ve p=0,085). SIRI>1,22 olan hastaların SIRI 1,22 olan grubun hastalıksız sağkalım oranı SIRI 1589,69 olan hastaların OS=43,2±5,5 aydı ve iki grup arasında istatistiksel olarak anlamlı fark vardı (p=0,009).PIV>1148,90 olan hastaların PIV 1148,90 olan grubun hastalıksız sağkalım oranı PIV<1148,90 olan gruba göre daha düşüktü (%20,0 vs %51,8 ve p=0,004). mGPS kötü olan hastalarda iyi olan hastalara göre 3,4 kat daha fazla progresyon/nüks/mortalite riski olduğu gözlendi(p=0,002). mGPS iyi, orta ve kötü hasta gruplarında hastalıksız sağkalım oranları arasında da istatistiksel olarak anlamlı fark bulundu (51,2±…., 43,5±9,4 vs 17,6±3,6 ay p=0,046). Sonuç: Over kanserlerinin en sık görülen jinekolojik kanserlerden olması ve ileri evrelerde tanı alması, tedavi başarısızlıkları nedeniyle mortalite oranları yüksektir. İleri evrede tanı alan ve tam rezeksiyon yapılamayacağı öngörülen hastalarda neoadjuvan kemoterapi sonrası cerrahi rezeksiyon tedavi seçeneklerinden biridir. Prognozu etkileyen faktörler kişiselleştirilmiş tedavi stratejilerinin geliştirilmesine ve tedavi seçeneklerinin daha uygun şekilde belirlenmesine yardımcı olur. Çalışmamızda prognoz üzerinde etkili olan faktörler ayrıntılı incelendiğinde yaş, BMI, menopoz durumlarının prognozu ve sağkalımı etkilemediği, ECOG skorunun prognoz üzerinde etkili olduğu görülmüştür. İmmün inflamatuar belirteçlerden NLO, PLO, LMO, PIV, SIRI, SII, mGPS 'nin prognoz ve sağkalım üzerinde etkili olduğu, çalışmaların aksine CRP, CRP/albümin oranı, MPV/trombosit oranı, trombositozun sağkalımı etkilemediği görülmüştür.