Periferik nöropatisi olan ve olmayan tip 2 diyabetli bireylerde ayak-ayak bileği fonksiyonları, kırılganlık ve düşme riskinin karşılaştırılması
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, HAMİDİYE SAĞLIK BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ, FİZYOTERAPİ VE REHABİLİTASYON ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2026
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: NİLGÜN ÇIRAK
Danışman: Fatmagül VAROL
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Bu çalışma, diyabetik periferik nöropatisi (DPN) olan ve olmayan Tip 2 diyabetli orta yaşlı bireylerde ayak-ayak bileği fonksiyonları, kırılganlık ve düşme riskini sağlıklı bireylerle karşılaştırmak amacıyla yapıldı. Gereç ve Yöntem: Çalışmaya, 45-65 yaş aralığında, 25 DPN'si olan, 25 DPN'si olmayan ve 25 sağlıklı kontrol olmak üzere toplam 75 birey dahil edildi. Ayak postürü Ayak Postür İndeksi-6 ile, eklem hareket açıklığı gonyometrik ölçümle, kas kuvveti el tipi dinamometre ile ve kâğıt kavrama testi ile değerlendirildi. Ayak fonksiyonu Ayak Fonksiyon İndeksi (AFİ) ile, kırılganlık FRAIL ölçeği ile, fonksiyonel performans Zamanlı Kalk ve Yürü (TUG) ve Beş Kez Otur-Kalk (FTSTS) testleriyle ve düşme riski Düşme Etkinlik Ölçeği (FES-I) ile değerlendirildi. Tüm parametreler açısından gruplar arası karşılaştırmalar yapıldı. Bulgular: Yapılan analizler sonucu grupların normal ayak postürüne sahip olduğu görüldü. Grupların eklem hareket açıklıkları ve kas kuvveti değerlerinde DPN'si olan grupta belirgin kayıplar görülmekle birlikte; özellikle plantar fleksiyon ve halluks fleksör kuvveti gibi parametrelerde diyabetli iki grubun benzer yetersizlikler gösterdiği saptandı (p>0,05). AFİ skorları DPN'si olan grupta diğer iki gruba göre anlamlı düzeyde yüksekti (p 0,05). Sonuç: Orta yaş dönemindeki fonksiyonel etkilenimlerin erken tespiti, ilerleyici kayıpları önlemek adına kritiktir. Diyabet yönetiminde, ayak-ayak bileği değerlendirmeleri ve koruyucu rehabilitasyon yaklaşımlarının rutin izlem sürecine erken dönemde dahil edilmesi önerilmektedir. Anahtar Kelimeler: Ayak, Diyabetik Nöropatiler, Fiziksel Fonksiyonel Performans, Kırılganlık, Tip 2 Diyabetes Mellitus