Acil servise üst gastrointestinal sistem kanaması ile başvuran hastalarda şok indeksi ile bun/albümin oranının klinik seyirle ilişkilerinin araştırılması

---

Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, BURSA YÜKSEK İHTİSAS SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, CERRAHİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2025

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: İSMAİL AYAN

Danışman: Melih YÜKSEL

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Amaç: Bu çalışmanın amacı, acil servise başvuran üst gastrointestinal sistem kanamalı (ÜGK) hastalarda, başvuru sırasında ölçülen vital ve laboratuvar bulgularından elde edilen şok indeksi (Şİ) ve kan üre azotu (BUN)/Albümin oranının (BAO), bu hastalarda ilk 28-90 ve 180 gün içerisinde meydana gelen yeniden kanama ve mortalite tahmininde etkili bir belirteç olarak kullanılıp kullanılamayacağını araştırmaktır. Gereç-Yöntem: Tek merkezli olarak 3. basamak bir acil servise, 01.01.2023-31.12.2023 tarihleri arasında başvuran ÜGK'lı hastalar prospektif olarak incelendi. Hastaların ölçülen Şİ ve BAO'nun, ilk 28-90 ve 180 gün içerisinde meydana gelen yeniden kanama ve mortalite tahmin performansları için ROC analizi yapıldı. Bulgular: Çalışmaya kriterleri karşılayan toplam 120 hasta dahil edildi. İlk 28-90 ve 180 günlük mortalite tanısı için BAO'nun eğri altındaki alan (AUC) değeri sırasıyla, 0,827- 0,787 ve 0,809, Şİ'nin ilk 28-90 ve 180 günlük mortalite tanısı için AUC değeri ise sırasıyla 0,662-0,607 ve 0,619 olarak saptandı. İlk 28-90 ve 180 gün içerisinde yeniden ÜGK tanısı için BAO'nun AUC değeri sırasıyla, 0,736- 0,729 ve 0,727, Şİ'nin ilk 28-90 ve 180 gün içerisinde yeniden ÜGK tanısı için AUC değeri ise sırasıyla 0,570-0,596 ve 0,608 olarak saptandı. 180 günlük mortalitede, 65 yaş ve üstü [OR: 4,558 (%95 GA, 1,507-13,738), p= 0,007], 180 gün içerisinde yeniden ÜGK'da ise ek hastalık [OR: 2,923 (%95 GA, 1,080-7,911), p<0,05] risk faktörleri olarak saptandı Sonuç: Acil servise başvuran ÜGK'lı hastalarda, ilk 28-90 ve 180 gün içerisinde meydana gelen yeniden ÜGK ve mortalite tahminlerinde en iyi performansı BAO'nun gösterdiğini saptadık. Bu sonuçlar doğrultusunda özellikle BAO'nun bu hastaların takibinde etkili bir belirteç olarak kullanılabileceğini düşünüyoruz. Anahtar Kelimeler: Acil Servis, üst gastrointetinal sistem kanaması, mortalite, şok indeksi, BUN/Albümin oranı