Hipotiroidizmli bireylerde tedavi öncesi ve sonrası hastane depresyon ve ankiyete ölçeği (HADS) skorlarının değerlendirilmesi


Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, İSTANBUL SULTAN ABDÜLHAMİD HAN SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2024

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: GİZEM YARDIMCI

Danışman: Mustafa KAPLAN

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Amaç: Hipotiroidi depresyon, anksiyete, bilişsel fonksiyonlarda azalma gibi birçok psikiyatrik durum ve komorbiditeyle giden bir hastalıktır. Çalışmamızın amacı aşikar ve subklinik hipotiroidili bireylerin Hastane Anksiyete ve Depresyon Skorlarını (HADS) sağlıklı popülasyonla karşılaştırmak ayrıca hipotiroidili bireylerde levotiroksin replasmanı sonrası anksiyete ve depresyon puanlarının olası değişimi incelenmektir. Gereç ve Yöntem: Çalışmamız Sağlık Bilimleri Üniversitesi Sultan 2. Abdulhamid Han Eğitim ve Araştırma Hastanesi 01/01/2024 ile 01/08/2024 tarihleri iç hastalıkları polikinliğine başvuran sağlıklı ve hipotiroidi tanısı konan hastalar ile yapılan kesitsel bir çalışmadır. Hastalara tanı anında HADS anketi doldurulmuş, laboratuvar parametrelerinden TSH (mIU/L), sT4 (ng/dl), sT3(ng/L), antiTPO(IU/ml) , antitiroglobulin(IU/ml) değerleri kaydedilmiştir. Hastalara gerekli levotiroksin tedavisi başlandıktan 3-6 ay sonra biyokimyasal ötiroidizm sağlandığında anket tekarlanmış ve sonuçlar kaydedilmiştir. Bununla beraber benzer yaş ve cinsiyette kontrol grubunun HADS skorları incelenmiş ve tüm gruplar depresyon ve anksiyete riskleri açısından karşılaştırılmıştır. Bulgular: Çalışmaya toplam 90 hipotiroidi, 88 sağlıklı kontrol hastası toplam 178 hasta alınmıştır. Hastaların 16 tanesi aşikar, 74 tanesi subklinik hipotiroidi hastasıdır. Kontrol grubunun HADS ölçeğine göre anksiyete bozukluğu puanı ortancası 7, depresyon puanı ortancası ise 5 olup; hipotiroidi grubunda anksiyete bozukluğu puanı ortancası 9, depresyon puanı ortancası 7 saptanmıştır. Hipotiroidi grubunda HADS ölçeğine göre anksiyete bozukluğu ve depresyon varlığı sırasıyla %44,4 ve %46,7'yken bu durum sağlıklı grupta sırasıyla %21,6 ve 28,4 saptandı (p=0,001 ve p=0,012). Hipotiroidi hastaları arasında tedavi sonrasında anksiyete bozukluğu olan hasta sayısı 40'tan 25'a düşerken depresyonu olan hasta sayısı 42'den 22'ye düşmüştür (p=0,019 ve p<0,001). Subklinik hipotiroidi hastaları tedavi sonrası karşılaştırılmış anksiyete bozukluğu olan hasta sayısı 35'ten 20'ye düşerken depresyonu olan hasta sayısı 33'ten 18'e düşmüştür (her ikisi için de p<0,001). Aşikar hipotiroidisi olan hastalarda ise tedavi sonrası anksiyete bozukluğu olan hasta sayısı aynı kalırken, depresyonu olan hasta sayısı 9'dan 4'e düşmüştür, her iki durum için de fark istatistiksel olarak anlamlı düzeyde ölçülememiştir (p=0,250 ve p=0,063). Hastaların tedavi sonrası HAD skorlarının sağlıklı grupla karşılaştırıldığında ise gruplar arasında hem anksiyete bozukluğu puanı hem depresyon puanı açısından istatistiksel olarak anlamlı bir fark tespit edilememiştir (Mann Whitney U Testi, sırasıyla p=0,249 ve p=0,997). Sonuç: Hipotiroidi hastalarında özellikle subklinik hipotiroidide ötiroid hastalara göre depresyon ve anksiyete bozukluğu gelişme riski yüksektir ve levotiroksin replasman tedavisi ile depresyon ve anksiyete bozukluğunda düzelme saptanabilir. Anahtar Kelimeler: Hipotiroidi, levotiroksin, depresyon, anksiyete bozukluğu, HADS ölçeği