Anormal uterin kanama ile başvuran perimenopozal hastalarda endometrium kalınlığının tanı prosedürü (probe-c ve histeroskopi) tercihi üzerindeki etkisi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, ANKARA SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, CERRAHİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2023
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: ERHAN YANGIR
Danışman: Yusuf ÜSTÜN
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Anormal uterin kanama probe-c ve histeroskopi için en yaygın endikasyondur. Probe-c kör bir prosedür olması sebebiyle tuzaklar içerir. Histeroskopi ise görerek patolojik olarak değerlendirilen bölgeden örnekleme yapılması mümkündür. Böylece endometrial polip, submüköz leiomyom, intrauterin adezyon, endometrial hiperplazi ve karsinom olabilecek fokal lezyonlardan histeroskopi ile patolojik tanı konulması probe-c ye göre daha olasıdır. Probe-c ile bu fokal lezyonlarda tanı konulamama ihtimali daha yüksektir. Bu araştırma sonucunda transvajinal ultrasonografi ile saptanan endometrium kalınlıkları karşılaştırılarak tanı prosedürü seçiminde bir cut-off değeri belirlenmesi amaçlanmıştır. Gereç ve Yöntem: Haziran 2022- Haziran 2023 tarihleri arasında kliniğimize başvuran 45-55 yaş arası anormal uterin kanama tanısı almış prospektif olarak incelendi. Hastalara rutin muayene olan transvajinal ultrasonografi ile Endometrium çift duvar kalınlığı ölçümü yapıldı. Hemogram, β-hCG (beta-human koryonik gonadotropin), FSH (Folikül Stimülizan Hormon) ve E2(Östradiol) değerleri istendi. Hastalara tanı prosedürleri olan probe-c ve histreroskopi tanıtıldı. Her iki tanı prosedürünü seçen 60'ar hasta grubu değerlendirmeye alındı ve seçimleri doğrultusunda endometrium örneklemesi yapıldı. Yapılan örneklemelerin patoloji sonuçları takip edildi ve ek tanı prosedürü gereksinimi değerlendirildi. İstatistiksek analiz için R Programı ve IBM SPSS 22 Paket Programları kullanılmıştır. Çalışmada değişkenler üzerine yapılan testlerin sonuçları %95 güven aralığında değerlendirilmiş olup, p<0.05 değeri anlamlı kabul edilmiştir. Bulgular: Probe-c ve histeroskopi grupları karşılaştırılırken histeroskopi grubu seçen hastaların yaş ortalaması daha yüksek ve istatistiksel olarak anlamlı bulunmuştur. Bir diğer tespit ise FSH ve E2 değerlerinin ortalamalarının histeroskopi grubunda probe-c grubuna göre daha yüksek olduğu yönündedir. İstatistiksel olarak anlamlı bulunmuştur. Probe-c ve histeroskopi grupları karşılaştırıldığında eğitim durumları arasında anlamlı bir fark bulunmamıştır. Takip edilen patoloji sonuçlarının FSH ve E2 ile değişim gösterdiği saptanmıştır. E2 değeri Endometrial Polip grubundaki ortalama 111,5; Yetersiz Materyal grubundaki ortalama 66,88; Benign Hiperplazi grubundaki ortalama 64 ve diğer grubundaki ortalama da 136,1 olarak bulunmuştur. Ek tedavi prosedürü ihtiyacı ilk seferde yapılan prosedüre göre farklılık gösterip göstermediğine bakılmış ve ek tedavi gereksinimi tanı prosedürü seçimine göre değişmekte olduğu görülmüştür. Ek tedavi gereksinimi olan hastaların 45'i için PC işlemi; sadece 2'si için ise histeroskopi işlemi yapılmıştır. Endometrium kalınlıklarının ek tedavi gereksinimi dikkate alınarak bir cut-off belirlenme amacıyla yapılan çalışmada sonuçlar %78 sensitivite %53 spesifite ile Endometrium kalınlığı 9,5mm'nin üzerindeyse ek tanı prosedürü gerektireceği saptamıştır. Sonuçlar: Çalışmanın sonuçları değerlendirildiğinde histeroskopi seçeneğini tercih eden hasta grubunun yaş ortalaması daha yüksek ve istatistiksel olarak anlamlıdır. Her iki seçeneği tercih eden hastaların eğitim durumları benzerdir. E2 değerleri patoloji sonuçları değerlendirildiğinde anlamlı olarak farklı bulunmuştur. BMI ve gebelik öyküsü (Gravida, abortus sayısı) çalışmamızda patoloji sonuçlarına istatistiksel olarak anlamlı etki göstermemiştir. Çalışmamızın sonucunda endometrium kalınlığı cut-off'u 9,5mm olarak belirlenmiştir. AUK ile başvuran hastalarda endometrial örnekleme için altın standart olarak kabul edilen yöntem histeroskopi olsa da geçmişten bugüne kullanılan daha az maliyetli ve kolay ulaşılabilir bir yöntem olan probe-c endometrium kalınlığının 9,5mm'den daha az olduğu durumlarda kullanılabilir. Endometrium kalınlığının 9,5mm'nin üzerinde olduğu hastalarda probe-c yerine direkt olarak histeroskopiye yönlendirilerek tanı ve tedavide daha avantajlı olacağı görülmüştür. Anahtar Kelimeler: Anormal Uterin Kanama, Probe-C, Histeroskopi