Ev içi aktif tüberküloz ile temas sonrası çocuklarda tüberküloz hastalığı gelişme riskinin değerlendirilmesi


Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, İSTANBUL HASEKİ SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2021

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: BERKER OKAY

Danışman: Murat ELEVLİ

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Amaç: Çocuklarda tüberkülozun erken ve doğru tanısı tüberküloz kontrolünde ve tedavisinde oldukça önemlidir. Bu çalışma ev içi aktif tüberküloz tanılı birey ile temas sonrası tüberküloz gelişme riskinin ve tanıya yönelik tetkiklerin kimlere yapılması gerekliliğinin saptanmasını bulmaya yöneliktir. Gereç ve Yöntem: Bu çalışma 1 Mayıs 2019-2 Ocak 2020 tarihleri arasında SBÜ İstanbul Haseki Eğitim ve Araştırma Hastanesi Çocuk Enfeksiyon Polikliniği'ne başvuran ev içi aktif TB'li birey ile teması olan 0-18 yaş arası izoniazid profilaksisi almayan çocukların retrospektif taranmasını kapsamaktadır. Olgulardan istenmiş olan kan tahlilleri, ön-arka akciğer grafisi ve toraks BT ile 3 gün sabahları alınan mide açlık suyunda ARB boyanma, mikobakteri kültürü, tüberküloz PZR tetkiklerine sistemden bakılarak formlara not edildi. Bulgular: Çalışmaya katılan çocuklar yaş, cinsiyet, şikâyet, indeks vakanın kimliği, BCG aşı skarının varlığı, ev içi temas süresi, PPD boyutu, laboratuvar sonuçları, akciğer görüntülemesi açısından karşılaştırıldı. TB hastalığı ve LTBE tedavisi alan çocuklar arasında yaş, indeks vakanın kimliği, akciğer görüntülemesi, CRP, lökosit, nötrofil değerleri ve PPD boyutu açısından istatistiksel olarak anlamlı fark saptandı. Tüberküloz hastalığı tedavisi başlanan çocukların indeks vakalarının tamamı (%100) anne idi (p<0,001). Tüberküloz hastalığı tedavisi başlanan çocukların lökosit sayısı, nötrofil sayısı, CRP, PPD boyutu istatistiksel olarak anlamlı yüksek saptandı (sırasıyla p=0,032; p=0,002; p=0,043; p=0,031). Hastalık tedavisi başlanan çocukların akciğer görüntülemelerindeki patoloji oranı (%100) istatistiksel olarak anlamlı bulundu (p=0,003). Sonuç: Aktif TB'li hastalar ile ev içi (8 saat ve üzeri) teması olan çocuklardan, indeks vakası anne olan, başvuru sırasında PPD boyutları yüksek saptanan, patolojik akciğer bulguları bulunan, özellikle 5 yaş altı ve 15 yaş üstü, CRP, nötrofil ve lökosit değerlerinde yüksekliği bulunan çocukların tüberküloz hastalığı yönünden daha dikkatli araştırılması ve klinik izleme alınması gerekmektedir. Anahtar Kelimeler: Tüberküloz, ev içi temas, çocukluk çağı, koruyucu tedavi