Ön çapraz bağ rekonstrüksiyonlarında kalıntı dokunun diz eklemi propriosepsiyonu üzerine olan etkisi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, ANKARA ŞEHİR SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, CERRAHİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2021
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: VOLKAN İĞDİR
Danışman: Özgür DOĞAN
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç Bu çalışma ile primer amacımız tam kat ön çapraz bağ (ÖÇB) ruptürü sonrası anatomik tek demet ÖÇB rekonstrüksiyonu (ÖÇB-R) yapılan hastalarda kalıntı doku korunanlar ve eksize edilenler arasında propriosepsiyon duyusu açısından fark olup olmadığını araştırmaktır. Sekonder amacımız ise yine iki grup arasında izokinetik kas kuvveti, eklem hareket açıklığı (EHA) ve klinik fonksiyonel skorlar açısından farklılık olup olmadığını incelemektir. Gereç ve Yöntem Aralık 2017 – Nisan 2019 tarihleri arasında tam kat ÖÇB yırtığı nedeni ile tarafımızca hamstring otogrefti ile anatomik tek demet ÖÇB-R yapılan 44 hasta kalıntı doku bırakılanlar ve bırakılmayanlar olarak randomize iki gruba ayrılarak prospektif takip edildi. Hastaların cinsiyet, yaş, vücut kitle indeksi (VKİ) dominant taraf, opere taraf gibi demografik verileri; travma mekanizmaları, ilave diz içi yaralanmaları ve post operatif erken ve geç dönem komplikasyonları kaydedildi. Tüm hastaların fizik tedavi ve rehabilitasyon sonrası altıncı ay kontrollerinde propriosepsiyon, eklem hareket açıklığı (EHA), quadriceps femoris (QF) ve hamstring izokinetik kas kuvveti ile International Knee Documentation Committee (IKDC) diz skoru, Lysholm diz skorlaması ve Visual Analogue Scale (VAS) ağrı skoru değerlendirildi. İstatistiksel analizler için SPSS versiyon 18 yazılımı kullanıldı. Bulgular Çalışmaya 8'i (%18) kadın 36'sı (%82) erkek toplam 44 hasta dahil edildi. Yirmi iki (%50) hastanın ÖÇB kalıntı dokusu bırakılırken, 22'sinin (%50) kalıntı dokusu temizlendi. Katılımcıların yaş ortanca değeri 29 yıl (aralık, 24-48), VKİ ortalaması 27,38 ± 2.7 kg/m2 idi. Yirmi yedi (%61) hastanın dominant tarafı opere edilirken, 17 (%39) hastanın dominant olmayan tarafı opere edildi. Kalıntı doku korunan grupta 15o diz fleksiyonunda propriosepsiyon (p=0.016), 240o/sn hızında QF kuvveti (p=0.048) ve 90o/sn hızında hamstring/QF oranı (p=0.045) daha yüksek bulundu. IKDC, Lysholm skorları ile VAS ağrı skoru, EHA ve post operatif komplikasyonlar açısından iki grup arasında fark izlenmedi (p>0.05). Sonuç Tam kat ÖÇB yırtıkları tedavisinde anatomik tek demet ÖÇB-R yapılırken kalıntı dokunun korunması daha yüksek propriosepsiyon algısı, QF kas kuvveti ve hamstring/QF oranı elde edilmesini sağladı. Anahtar Kelimeler: Eklem hareket açıklığı, fonksiyonel skor, izokinetik kas kuvveti, kalıntı doku, ön çapraz bağ, propriosepsiyon.