Glial tümörlerde morbidite ve mortaliteyi etkileyen faktörler ve klinik sonuçlarımızın yeni Dünya Sağlık Örgütü sınıflaması çerçevesinde retrospektif değerlendirilmesi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2023
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: BERKAY AYHAN
Danışman: Ayhan TEKİNER
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Glial tümörler, yüksek teknoloji ve gelişen olanaklara rağmen mortalitesi ve morbiditesi yüksek olan malignitelerdir. Cerrahi ve radyo-kemoterapi tedavi yöntemleri ile sağ kalım artırılmaya çalışılsa da, özellikle yüksek dereceli glial tümörlerde, prognozda anlamlı bir ilerleme kaydedilebildiğini söylemek mümkün değildir. Cerrahi rezeksiyon tedavide halen en önemli rolü oynamakla beraber glial tümörlerin vasfı ve yerleşim yeri sebebiyle uygun rezeksiyon her zaman mümkün değildir. Bu çalışmanın amacı glial tümörlerde mortalite ve morbiditeyi etkileyen faktörleri retrospektif değerlendirerek literatüre katkı sunmak ve Dünya Sağlık Örgütü yeni SSS sınıflamasının prognoz tayinine katkısını kliniğimizdeki sonuçlarla değerlendirmektir. Gereç ve Yöntem: SBÜ Ankara Eğitim ve Araştırma Hastanesi Beyin ve Sinir Cerrahisi Kliniği'ne 2017-2022 yılları arasında intrakranial kitle ile başvuran ve operasyon sonucunda patolojisi glial tümörle uyumlu gelen hastalar çalışmaya dahil edilmiştir. Hastaların postoperatif takiplerinde sağ kalım süreleri ve nörolojik muayeneleri değerlendirilerek morbidite ve mortaliteye etkisi olan parametreler incelenmiştir. Bulgular: Opere edilen glial tümör vakalarında sağ kalıma etkisi olan faktörlerin yaş, preoperatif ve postoperatif GKS skoru, preoperatif ve postoperatif fokal defisit varlığı, patoloji sonucunda tümörün derecesi ve IDH mutasyonu varlığı olduğu görülmüştür. Kitle eksizyon derecesi, radyoterapi, kemoterapi, reoperasyon ve ATRX ekspresyonunun prognoza anlamlı katkısı olmadığı görülmüştür. Preoperatif fokal defisiti olmayan hastalarda en sık tümör lokalizasyonu sağ frontal lobken postoperatif fokal defisit gelişen hastalarda en sık tümör lokalizasyonu sol frontal lob olarak izlenmiştir. Reoperasyon gereken hastalarda en sık yerleşim yeri sol temporal lob olarak görülmüştür. Sonuç: Glial tümörlerde mortaliteyi ve morbiditeyi etkileyen faktörlerin ve DSÖ'nün yeni SSS tümör sınıflamasının bilinmesinin bu hastalarda prognoz tayinine katkıları olması beklenmektedir. Tedavide ilk tercih olan cerrahi rezeksiyon planının belirlenmesi ve sonrasında uygulanan kemoterapi radyoterapi gibi tedavilerin başarısını ortaya konmasında prognostik faktölerin değerli olduğu düşünülmektedir. Mortalite ve morbiditeyi etkileyen faktörlerin randomize kontrollü çalışmalar ile araştırılması, sağ kalımın artırılması ve özürlülüğün azaltılmasında etkili sonuçlar verebileceğinden bu konuda ileri araştırmalara ihtiyaç devam etmektedir. Anahtar kelimeler: glial tümör, mortalite, morbidite, prognoz, SSS sınıflama