65 yaş üstü acil genel cerrahi vakalarında 30 günlük mortaliteyi öngörmede CCI, EmSFI ve fTRST skorlama sistemlerinin karşılaştırılması
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, İSTANBUL KARTAL DR. LÜTFİ KIRDAR ŞEHİR SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, CERRAHİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2024
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: GÜHER TUNA DELİKANLI
Danışman: Banu ÇEVİK
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Kırılganlık değerlendirme araçları ve komorbidite indeksleri, özellikle acil cerrahi uygulanan yaşlı hastaların sonuçlarını öngörmede önemli bir rol oynamaktadır. Acil Cerrahi Kırılganlık İndeksi (EmSFI), Charlson Komorbidite İndeksi (CCI) ve Triyaj Risk Tarama Aracı (fTRST)'nın Flaman versiyonu, hastaların perioperatif risk profillerini anlamamıza yardımcı olan değerli araçlar olarak değerlendirilmektedir. Bu çalışma, bu skorlama sistemlerinin acil cerrahi uygulanan 65 yaş üstü hastalarda mortaliteyi öngörme doğruluğunu ve klinik faydasını araştırmayı amaçlamaktadır. Materyal ve Yöntem: Kartal Dr. Lütfi Kırdar Şehir Hastanesi'nde acil genel cerrahi müdahalesi uygulanan 65 yaş ve üzeri 100 hasta çalışmaya alındı. EmSFI, fTRST ve CCI skorlama sistemlerinin mortalite öngörücülüğü Receiver Operating Characteristic eğrileri çizilerek incelendi ve her test için eğrinin altında kalan alan (AUC) hesaplandı. Skorlama yöntemlerinin her biri için mortalite açısından optimal eşik değerler hesaplandı ve bu kesim noktalarına göre düşük ve yüksek puana sahip hastalar arasında mortalite oranları karşılaştırıldı. Bulgular: Hastaların %19unda mortalite gelişmişti. Mortalite gelişen hastalarda, mortalite gelişmeyenlere göre EmSFI (p=0,01), fTRST (p=0,02) ve CCI (p=0,002) skorları istatistiksel olarak daha yüksekti. CCI, en iyi AUC değerine sahip öngörücü sistem olarak belirlendi ve bu değer kabul edilebilir düzeydeydi (AUC=0,723). EmSFI ve fTRST'nin ise mortaliteyi öngörme yetenekleri vasattı (sırasıyla, AUC=0,681 ve AUC=0,662). Belirlenen eşik değere göre düşük CCI'ye sahip olan hastalarda yüksek CCI'ye sahip olanlara göre mortalite oranı istatistiksel olarak düşüktü (p<0,001, OR=9,06, 95% güven aralığı=2,43-33,70). Hem EmSFI hem de CCI'si yüksek olan hastalarda mortalite oranı her ikisinde de eşik değerin altında skora sahip olan hastalara göre istatistiksel olarak yüksekti (p<0,001, OR=10,71, 95% güven aralığı=3,19-35,92). vii Sonuç: Bu çalışma, Acil Cerrahi Kırılganlık İndeksi (EmSFI), Charlson Komorbidite İndeksi (CCI) ve Triyaj Risk Tarama Aracı (fTRST)' nın Flaman versiyonu skorlama sistemlerinin 65 yaş üzeri hastalarda mortaliteyi başarıyla öngördüğünü göstermektedir. CCI, mortalite açısından en etkili öngörücü sistem olarak belirlendi. Ayrıca, EmSFI ve CCInin birleştirilerek kullanılmasının, hastaların mortalite riskini oldukça başarılı bir şekilde tahmin ettiği bulunmuştur. Anahtar kelimeler: Yaşlı hastalar, Acil cerrahi, Kırılganlık değerlendirmesi, Komorbidite indeksi, Mortalite tahmini