Açık göz yaralanmalarında lens hasarının prognoza etkisinin değerlendirilmesi


Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, ANKARA GÜLHANE SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, CERRAHİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2025

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: HAKAN GÜNGÖR

Danışman: Yağmur Seda YEŞİLTAŞ

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Amaç: Bu çalışmada, açık göz yaralanmalarında (AGY) lens hasarının görsel, fonksiyonel ve anatomik prognoz üzerindeki etkisinin değerlendirilmesi amaçlanmıştır. Gereç ve Yöntem: Kasım 2016-Mart 2024 tarihleri arasında Ankara SBÜ Gülhane Eğitim ve Araştırma Hastanesi Göz Kliniği'ne AGY tanısıyla başvuran ve en az 6 ay takip süresi olan 75 hastanın (87 göz) kayıtları retrospektif olarak incelendi. Hastaların demografik verileri, yaralanma özellikleri (nedeni, tipi, zonu), başlangıç ve son görme keskinlikleri, lens etkilenimi durumu, gelişen komplikasyonlar (retina dekolmanı, glokom), uygulanan cerrahi tedaviler ve oküler travma skoru (OTS) kategorileri kaydedildi. Lens hasarının görsel (son görme keskinliği [LogMAR]), anatomik (glob sağkalımı) ve fonksiyonel başarıya (0.1 ve üzeri (ondalık) görme keskinliğine ulaşma) etkisi istatistiksel olarak analiz edildi. Bulgular: Çalışmaya dahil edilen 87 gözün %74,7'sinde (n=65) lens etkilenimi saptandı. Lens etkilenimi olan olgularda, olmayanlara göre son görme keskinliği (LogMAR) istatistiksel olarak anlamlı derecede daha kötü (1,62±1,04 vs 0,98±1,06, p=0,024), anatomik başarı (glob sağkalımı) oranı (%61,5 vs %90,9, p=0,01) ve fonksiyonel başarı oranı (%23,1 vs %59,1, p=0,002) anlamlı derecede daha düşüktü. Özellikle penetran yaralanmalarda lens etkilenimi, görsel (p<0,001) ve fonksiyonel (p=0,001) prognozu olumsuz etkiledi. Çoklu lojistik regresyon analizlerinde lens etkilenimi; fonksiyonel (OR=5,748, p=0,029) ve anatomik başarı için (OR=7,437, p=0,062-sınıra yakın anlamlılık) bağımsız bir risk faktörü olarak bulundu. Çoklu doğrusal regresyon analizinde ise lens etkilenimi, retina dekolmanı ve başlangıç görme keskinliği(LogMAR) ile görme prognozunu etkileyen anlamlı bir faktör (Beta=0,194, p=0,040) olarak saptandı. Sonuç: Açık göz yaralanmalarında lens hasarı, görsel, anatomik ve fonksiyonel prognozu olumsuz yönde etkileyen önemli ve bağımsız bir prognostik faktördür. Lensin durumu, AGY hastalarının değerlendirilmesinde, tedavi planlamasında ve prognoz tahmininde dikkatle göz önünde bulundurulmalıdır. Anahtar Kelimeler: Açık göz yaralanması, lens hasarı, prognoz