Zeynep Kamil Hastanesi sağlık çalışanlarının D vitamini kullanımına ilişkin yaklaşımı


Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, İSTANBUL ZEYNEP KAMİL KADIN VE ÇOCUK HASTALIKLARI SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2017

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: AYŞEN AKBAŞ

Danışman: Abdulkadir BOZAYKUT

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Amaç: Bu çalışmayla hem gebe hem de bebek ve çocuk izlemi yoğun olarak yapılan Zeynep Kamil Kadın ve Çocuk Hastalıkları Hastanesi'nde çalışan doktor, hemşire ve ebelerin D vitamini kullanımına ilişkin tutumları ve bilgilerini değerlendirmeyi amaçladık Gereç ve Yöntemler: Bu kesitsel anket çalışması Kasım 2016 ile Haziran 2017 tarihleri arasında Zeynep Kamil Kadın ve Çocuk Hastalıkları Hastanesi'nde aktif olarak çalışan 200 gönüllü katılımcı (94 doktor ve 106 hemşire) ile yapıldı. Etik kurul onayı alındı. Ankette katılımcıların demografik özellikleri, D vitamini hakkında bilgi düzeyleri, D vitamini profilaksisi, D vitamini eksikliği tanı ve tedavisi ile ilgili tutum ve davranışları değerlendirildi. Bulgular:Çalışmamıza 94 (%47) doktor ve 106 (%53) hemşire katılmıştır.Katılımcıların %14.5'i gebelere D vitamini desteği önermemekteyken %85.5'i önermektedir. Kadın hastalıkları ve doğum (KHD) ve çocuk sağlığı ve hastalıkları (ÇSH) branşlarında çalışanlar arasında 'maternal D vitamini eksikliği bebeğin yaşamının ilk 8 haftalık dönemindeki D vitamini eksikliği ve rikets için en önemli risk faktörü'olduğukonusundaki farkındalıkları arasında istatistiksel olarakanlamlı (p=0,416) farklılık göstermemiştir. Her 5 sağlık çalışanından yaklaşık 4'ününD vitamini profilaksisi önerdiği görülmüştür. Doktor ve hemşirelerde bebeklere D vitamini profilaksisi verilmesi konusunda evet cevabı verme anlamlı (p=0.783) farklılık göstermemiştir. Önermeyenlerin %20'si anne sütünde yeterli D vitamini olmasını gerekçe gösterirken %20'si ülkemizde D vitamini eksikliğinin çok sık görülmemesini gerekçe göstermiştir. D vitamini öneren doktorların %80'i günde 400IU önermiştir. ÇSH hekimlerinin %54.4'ü( n=24)doğumu izleyen ilk günlerde, %43'ü(n=19)2. Hafta sonunda D vitamini profilaksisine başlamaktadır. Katılımcıların sadece %67 si güneşlenerek günlük yeterli D vitamini sentezini sağlayabileceğimizi düşünürken %49'u güneş koruyucusu kullanmanın D vitamini sentezini engelleyeceği yanıtını vermiştir. Yine %55'i ülkemizde D vitamini sentezi için en uygun güneşlenme saatinin 10:00-15:00 arasında olduğu yanıtını vermiştir. %28'i yiyeceklerle günlük D vitamini ihtiyacımızı karşılayabileceğimizi düşünmektedir. Katılımcıların %29'u 'ön fontaneli küçük olan çocukların D vitamini kesilmelidir' yanıtını vermiştir.% 36 sı diş çıkarması geciken çocuklarda, %22'si yürümesi geciken çocuklarda bir kez 1 ampul D vitamini verilebileceği yanıtını vermiştir.Yine katılımcıların % 19.5'i stoss tedavisinin intoksikasyon yaptığı için artık kullanılmadığı yanıtını vermiştir. Sonuç: Sağlık çalışanlarının D vitamini kullanımına ilişkin bilgi ve tutumları konusunda yanlış ya da eksiklikler tespit edilmiş olup istenen düzeyde görülmemektedir. Bu konuda sağlık çalışanlarına yönelik çeşitli eğitimler düzenlenmesi faydalı görünmektedir. Anahtar Kelimeler: Sağlık çalışanları, D vitamini, anket, bilgi düzeyi, D vitamini kullanımı.