Pnömoni tanısı ile hastaneye yatan 65 yaş ve üzeri hastalarda sarkopenik disfaji varlığının klinik gidiş ve mortaliteye etkisi


Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, İSTANBUL SÜREYYAPAŞA GÖĞÜS HASTALIKLARI VE GÖĞÜS CERRAHİSİ SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2025

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: TUĞBANUR KARAN

Danışman: Huriye BERK TAKIR

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Amaç: Bu çalışmanın amacı hastaneye pnömoni tanısı ile yatan 65 yaş ve üzeri hastalarda sarkopenik disfaji varlığının klinik gidişe, 3 aylık izlemde tekrarlayan pnömoni gelişimi riskine ve mortaliteye etkisini değerlendirmektir. Gereç ve Yöntem: T.C. SBÜ Süreyyapaşa Eğitim ve Araştırma Hastanesi'ne pnömoni tanısı ile göğüs hastalıkları servisine Şubat 2025–Mayıs 2025 tarihleri arasında yatırılan 65 yaş ve üzeri 33 sarkopenik disfajili ve 33 sarkopenik disfajisi olmayan toplam 66 hasta çalışmaya alındı. Hastaların demografik özellikleri, beden kitle indeksleri, ek hastalıkları, hastane ve yoğun bakım yatış süreleri, Charlson komorbidite indeksleri, rutin hemogram ve biyokimya tahlilleri kayıt altına alındı. Hastaların sarkopeni değerlendirmesinde EWGSOP2 kriterlerinde yer alan el kavrama testi ile kuvvet ölçümü yapıldı. Sarkopenik disfaji değerlendirmesinde disfaji açısından özdeğerlendirme için EAT-10 anketi uygulandı, ardından hastaların boyun ultrasonografisinde dil kökü kalınlığı, geniohyoid kas kesit alanı ve geniohyoid kas uzunluğu ölçüldü. Taburculuktan sonraki 90 gün içerisinde tekrar pnömoni oluşması ve mortalite açısından takip edildi. Bulgular: Sarkopenik disfajili olgularda olmayan olgulara göre el kavrama testinin anlamlı düşük olduğu saptandı (p<0.001). Ultrason ile geniohyoid kas alanı, sarkopenik disfajili grupta, disfajisi olmayan grubun yarısı kadardı (sırasıyla 1.60 cm2 , 2.12 cm2 , p<0.001). Sarkopenik disfaji varlığının 90 gün içinde yeniden pnömoni olma riskini 3 kat arttığı saptandı (OR= 3.121, p=0.028).90 günlük izleminde tekrar pnömoni gelişenlerin sarkopenik disfaji varlığı ve 3 ay içinde mortalitesi istatistiksel anlamlı olarak daha fazlaydı (p<0.008). Sonuç: Sarkopenik disfajinin saptanması klinik gidişin ve mortalitenin öngörülmesinde önemlidir.Sarkopenik disfajinin erken tanısı ve gerekli iyileştirmeler ile yaşlı pnömoni olgularında tekrarlayan pnömoni ve mortalite azaltılabilir. Anahtar Kelimeler: Pnömoni, Sarkopeni, Sarkopenik Disfaji, Geriatrik Popülasyon, Disfaji