Hemodiyaliz hastalarının pnömokok ve influenza aşı farkındalıkları, aşılanma oranları ve etki eden faktörler
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, KOCAELİ DERİNCE SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2021
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: AŞKIN MUTLU
Danışman: Erkan ŞENGÜL
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Bu çalışmanın amacı hemodiyaliz tedavisi alan hastalarda influenza ve pnömokok aşılanma oranları ile bu oranları etkileyen faktörleri araştırmaktır. Gereç ve Yöntem: Çalışmamız, Kocaeli ilinde bulunan kamu hastanelerinin diyaliz ünitelerinde tedavi alan ve çalışmaya kabul edilme kriterlerini karşılayan 360 hastanın dahil edilmesi ile 01.01.2020-30.06.2020 tarihleri arasında yapılmıştır. Hastalar ile yüz yüze yapılan görüşmede anket formlarının doldurulması ve hasta dosyalarından elde edilen laboratuvar değerlerinin tetkik formuna kayıt edilmesi ile veriler toplandı. Bulgular: Hastaların %51,4'üne en az bir defa influenza aşısı ve %14,4'üne de pnömokok aşısı uygulandığı tespit edildi. Hastaların %31,4'ü influenza aşısı ile her yıl düzenli olarak aşılanıyor iken %20'sinin aşı uygulaması ise düzensiz olarak yapılmıştı. Eksik aşısı olan hastalara aşı uygulanmama sebebi sorulduğunda %76,2'si ilgili aşı hakkında bilgilerinin olmadığını belirtmiştir. Çalışmamızın başlangıcında yapılan ilk değerlendirmede influenza ve pnömokok aşılarının her ikisini de yaptıranların oranı %10,8 olarak tespit edildi. Yapılan bilgilendirme sonrası hastaların %89,7'sinin her iki aşı için de istekli olduğu ve aşıları yaptırmayı planladıkları bulundu. İlk değerlendirmede %17,8 olarak tespit edilen aşılamayı kabul etmeme oranının da görüşme sonunda yapılan bilgilendirme ile %10,3'e gerilediği görüldü (p<0,001). İnfluenza ve pnömokok aşısı hakkında bilgi alınan kaynağın en sıklıkla (sırasıyla %44 ve %43,3) diyaliz ünitesinde görevli hemşire olduğu tespit edildi. Aşı uygulanan hastaların büyük çoğunluğunun (%87) aşısı diyaliz ünitesinde yapılmıştı. İnfluenza bilgilendirmesi yapılan hastaların %10'nun bilgi kaynağı aile hekimi iken pnömokok aşısı hakkında hiçbir hastaya aile hekimi tarafından bilgilendirme yapılmamıştı. Sonuç: Diyaliz hastalarında pnömokok ve influenza aşılanma oranları hedeflenenin altında kaldığı bunun da en önemli sebebinin bilgilendirme/öneri eksikliği olduğu tespit edildi. Hekim veya hekim dışı sağlık personeli tarafından aşıların önerilmesi, aşılar hakkında bilgilendirme yapılması ve medya, telefon, posta gibi geniş kitlelere daha kolay ulaşabilecek yöntemlerin de kullanılması aşılama oranlarını arttırmada etkili olacak gibi görünmektedir. Anahtar Sözcükler: Hemodiyaliz, Aşılama, İnfluenza, Pnömokok, Farkındalık