Yenidoğanlarda idrar yolu enfeksiyonu olan hastalarda hematolojik değişkenler ve klinik özelliklerle idrar kültür pozitifliği arasındaki ilişkinin değerlendirilmesi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, ANKARA SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2026
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: CEM ÖZGEN
Danışman: Dilek KAHVECİOĞLU
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Bu çalışmanın amacı, idrar yolu enfeksiyonu (İYE) tanısı alan yenidoğanlarda demografik, klinik, laboratuvar, görüntüleme ve tedavi özelliklerini değerlendirmek; klasik hematolojik ve biyokimyasal parametrelerin yanı sıra yeni nesil enflamatuvar indekslerin tanısal değerini araştırmaktır. Gereç ve Yöntem: Bu retrospektif çalışmada, Ankara Eğitim ve Araştırma Hastanesi Yenidoğan Yoğun Bakımda 1 Ağustos 2022- 1 Ağustos 2024 tarihleri arasında İYE tanısı alan 43 yenidoğan ile sağlıklı kontrol grubunu oluşturan 30 yenidoğan değerlendirildi. Demografik ve klinik veriler, idrar ve kan kültürü sonuçları, üriner ultrasonografi bulguları ve uygulanan tedaviler kaydedildi. Laboratuvar değerlendirmesinde tam kan sayımı, biyokimyasal parametreler ve enflamatuvar indeksler(Trombosit-lenfosit oranı (PLR), monosit-lenfosit oranı (MLR), sistemik immün-enflamasyon indeksi (SII), sistemik enflamasyon yanıt indeksi (SIRI) ve pan-immün-enflamasyon değeri (PIV)) analiz edildi. ROC eğrileri ve lojistik regresyon analizleri ile enflamatuvar indekslerin tanısal performansı değerlendirildi. Bulgular: İYE ve kontrol grupları arasında demografik özellikler açısından anlamlı fark saptanmadı. İdrar kültürlerinde en sık izole edilen etken Escherichia coli olarak belirlendi. Üriner ultrasonografi çoğu hastada normal olarak raporlandı ve patolojiler genellikle düşük dereceli hidronefroz ile sınırlıydı. Biyokimyasal parametreler açısından gruplar arasında anlamlı fark izlenmedi. Buna karşın hematolojik değerlendirmede nötrofil ve monosit sayıları İYE grubunda daha yüksek, lenfosit sayıları ise daha düşük bulundu. Enflamatuvar indekslerin tamamı (MLR, SIRI, SII, PLR ve PIV) İYE grubunda kontrol grubuna göre anlamlı derecede yüksek saptandı (p<0,05). ROC analizlerinde MLR iyi düzeyde ayırt edici güce sahipken, SIRI ve PIV orta düzeyde; SII ve PLR ise zayıf–orta düzeyde ayırt edicilik gösterdi(<0,001, <0,001, 0,001, 0,008, 0,016) Lojistik regresyon analizlerinde PIV ve CRP İYE'yi tahmin etmede bağımsız değişkenler olarak en büyük anlamlılğa sahip olduğu görüldü. Sonuç: Yenidoğan İYE'lerinde klasik biyokimyasal parametrelerin tanısal katkısı sınırlıdır. Buna karşın MLR, SIRI, SII, PLR ve özellikle PIV gibi enflamatuvar indeksler, sistemik enflamatuvar yanıtı yansıtarak tanı sürecine yardımcı olabilir. Bu çalışmanın PIV'in yenidoğan İYE'sinde değerlendirildiği ilk çalışmalardan biri olması, bu çalışmamızın literatüre özgün bir katkı sunabileceğini göstermektedir. Anahtar Kelimeler: Yenidoğan; İdrar Yolu Enfeksiyonu, Enflamatuvar İndeksler, Pan-İmmün-Enflamasyon Değeri, Hematolojik Parametreler, Tanısal Biyobelirteçler