Mineralizan peptitle desteklenmiş mineral trioksit agregat'ın (MTA) sitotoksisite ve biyoaktivitesinin incelenmesi: in vitro çalışma

---

Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, GÜLHANE SAĞLIK BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ, ÇOCUK DİŞ HEKİMLİĞİ ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2024

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: İREM ATAY

Danışman: Cenkhan BAL

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Amaç: Bu tez çalışmasında yeni bir biyomimetik peptit olarak adlandırılan Mineralizasyonu destekleyen peptit 3 (MPP3)'ün Mineral Trioksit Agregat (MTA)'a ilavesinin sitotoksisite ve biyoaktiviteye etkilerinin in vitro ortamda incelenmesi amaçlanmaktadır. MTA'ya ilavesinin malzemenin mekanik özelliklerini arttırdığı bilinen MPP3'ün, sitotoksisite ve biyoaktiviteye etkilerinin incelendiği literatürde bilinen ilk çalışmadır. Gereç ve Yöntem: 0.4 mM mineralizan peptit (MPP3) içeren likit, MTA tozu ile 1:3 oranında karıştırılarak bir grup, MTA'nın distile su aynı oranda karıştırılmasıyla ile de kontrol grubu oluşturuldu. xCELLigence® analizi için hazırlanan numuneler, analiz günlerine kadar oral kavite koşullarını taklit eden inkübatör içerisinde bekletildi. Grupların fare fibroblastı ve pulpa kaynaklı mezenkimal kök hücre hatları üzerinde etkisi ve hücrelerin iki katına çıkma süreleri karşılaştırıldı. Biyoaktivite tayini için hazırlanan numuneler ise analiz gününe kadar fizyolojik ortamı taklit eden hücre kültür besiyerinde bekletildi. Numunelerin yüzey mikrosertliği değerlendirilip karşılaştırıldı. Ayrıca bileşenlerin tanımlanabilmesi için X ışını kırınım faz analizi ve raman spektroskopisi, örneklerin morfoloji, partikül boyutlarının tespiti için FESEM analizi ve içerdikleri element tespiti için ise EDS analizi yapıldı. Bulgular: Bu çalışmada BioMTA+'ın sertleşmenin ilk günlerinde sitotoksik etkinliği görülmüştür. İki hücre hattında da MPP3'ün, MTA'nın sitotoksisitesini anlamlı derecede azalttığı tespit edilmiştir. MPP3 ilaveli grup ile MTA arasında mikrosertlik açısından anlamlı bir fark tespit edilmemiştir. Yapılan SEM, XRD, Raman analizlerinde MPP3 ilaveli grubun yüzeyinde homojen bir şekilde kalsiyum karbonatın bir formu olan kalsit kristali (CaCO3) ile kaplandığı tespit edilmiştir. Sonuç: MTA'nın mekanik özelliklerini geliştirdiği daha önce kanıtlanan MPP3 ilavesinin, MTA'nın biyouyumluluğunu geliştirdiği çalışmamızda tespit edilmiştir. MPP3'ün MTA'nın mikrosertliğinde herhangi bir olumsuz etkiye neden olmadığı saptanmıştır. MPP3 ilavesinin yüzeyde homojen bir kalsit tabakası aracılığıyla biyoaktiviteye olumlu katkısı görülmüştür. Anahtar Kelimeler: Mineralizan peptit, mineral trioksit agregat, biyouyumluluk, kalsit