Orta preterm bebeklerin kraniyal ultrasonografi ile taranmasının gerekliliğinin araştırılması


Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, ADANA ŞEHİR SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2025

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: FATMA ÖZ BUGA

Danışman: Selvi GÜLAŞI

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Amaç: Bu çalışmada orta preterm bebeklerde (320/7-346/7) kraniyal ultrasonografi (USG) yapılma oranını ve yapılan USG sonuçlarında patolojik bulgu sıklığını belirlemeyi amaçladık. Gereç ve Yöntem: Retrospektif tasarımdaki çalışmamıza Ocak 2020-Ocak 2024 tarihleri arasında Adana Şehir Eğitim ve Araştırma Hastanesi Yenidoğan Yoğun Bakım Ünitesi (YYBÜ)'nde yatmış olan ve çalışma kriterlerine uyan 112 orta preterm yenidoğan alındı. Bebeklerin gestasyon haftası, doğum ağırlığı, cinsiyeti, doğum şekli, gestasyon yaşına uygun kiloda olup olmadığı, YYBÜ'ye yatış nedeni, laboratuar bulguları, yatış sürecindeki morbiditeleri, kraniyal USG bulguları hastane bilişim sisteminden elde edildi. Annelere ait demografik ve annenin kliniği ile ilgili bilgiler Kadın Hastalıkları ve Doğum hekimleri tarafından doldurulan hasta epikriz bilgilerinden alındı. İstatistiksel analizler için SPSS 20.0 programı kullanıldı. P değeri < 0,05 olması anlamlı kabul edildi. Bulgular: Çalışmamıza dahil edilen 112 orta preterm bebeğin 59'u (%53) kız, 53'ü (%47) erkek idi. Bebeklerin %39'u (n=44) 32-326/7, %32'si (n=36) 33-336/7, %29'u (n=32) 34-346/7 gestasyon haftasında doğmuştu. Bebeklerin %92'si (n=103) sezaryenle, %8'i (n=9) normal vajinal yolla doğmuştu. Bebeklerin %9'u (n=10) gebelik yaşına göre küçük (SGA) idi. Bebeklerin %8'inde (n=9) intrauterin büyüme kısıtlılığı (İUBK), %78'inde (n=87) respiratuar distres sendromu (RDS), %41'inde (n=46) yenidoğan geçici takipnesi (YDGT), %20'sinde (n=22) pnömoni, %8'inde (n=9) erken sepsis, %4'ünde (n=4) nekrotizan enterokolit (NEK), %3'ünde (n=3) patent duktus arteriyozus (PDA), %3'ünde (n=3) intraventriküler hemoraji (İVH) saptandı. Bebeklerin %57,1'ine (n=64) kraniyal USG yapıldığı saptandı. USG yapılan bebeklerin %9,5'inde (n=6) anormal bulgu saptandı. Kranial USG yapılmasındaki en önemli neden %92 (n=59) medikolegal endişeler olarak saptandı. Sonuç: Orta derecedeki pretermlerin kraniyal USG taramasında ağır bir anomali veya kanama görülmese de anormal bulgu oranı azımsanmayacak düzeydedir. Prematüre bebeklerde görülen uzun dönem nörogelişimsel sorunlar yaygın ve önemli bir sağlık sorunudur. Bu sorunlar bilişsel, motor, dil gelişimi, işitme, görme gibi birçok alanda görülebilmektedir. Prematüre bebeklerin erken dönem komplikasyonları nörogelişimsel sorunlara etki etmektedir. Bu risklerin tespiti ve iyi yönetilmesi nörogelişimsel prognozun iyileştirilmesine katkı sağlayacaktır. 320/7-346/7 gebelik yaşı arasında doğan tüm bebeklerde kranial USG'nin yapılmasını öneriyoruz. Anahtar Kelimeler: Orta preterm, morbidite, nörogelişimsel sorun, kraniyal ultrasonografi