Sağlık Bilimleri üniveritesi Gülhane Hemşirelik Fakültesi öğrencilerinde ortoreksiya nervoza sıklığının ve ilişkili faktörlerin belirlenmesi


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, GÜLHANE SAĞLIK BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ, HALK SAĞLIĞI ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2023

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: BÜŞRA BOZOĞLAN

Danışman: Derya ÇAMUR

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Amaç: Bu çalışmada Hemşirelik Fakültesi öğrencilerinde ortoreksiya nervoza (ON) sıklığının ve ilişkili faktörlerin belirlenmesi amaçlanmıştır. Literatürde ortoreksiya nervoza ile ilişkisi açısından daha önce çalışılmamış konular olan sosyal medya bağımlılığı ve besin etiketi okumayla ilgili faktörler de değerlendirilmiştir. Gereç ve Yöntem: Tanımlayıcı tipte olan bu araştırma, Ankara ilinde bir devlet üniversitesinin hemşirelik fakültesinde öğrenim gören 343 öğrenciyle gerçekleştirilmiştir. Toplam öğrenci sayısı 603 olup, minimum örneklem büyüklüğü 235 olarak hesaplanmıştır. Araştırmanın verileri 5 Ekim 2021 tarihinde, araştırmacı tarafından hazırlanan anket formu, Bergen Sosyal Medya Bağımlılığı Ölçeği, Sağlıklı Beslenmeye İlişkin Tutum Ölçeği (SBİTÖ) ve ORTO-11 Ölçeği kullanılarak toplanmıştır. Verilerin değerlendirilmesinde sayı, yüzde dağılımları, ki-kare Testi, Mann Withney U Testi, Kruskall Wallis Testi ve Logistik Regresyon analizi kullanılmıştır. Bulgular: ORTO-11 Ölçeği ortalama puanı 27,1±3,6'dır. Öğrencilerin %43,1'inin ON eğilimi gösterdiği bulunmuştur. Öğrencilerinin yaş ortalaması 19,8±1,4, günde sosyal medyada geçirilen süre ortalama 3,5±1,9 saat bulunmuştur. Katılımcıların %64,7'si besin etiketlerini okumaktadır. Bergen Sosyal Medya Bağımlılığı Ölçeği ortalama puanı 17,1±5,8 olup katılımcıların %48,4'ünün yüksek bağımlılık düzeyindedir. Sağlıklı Beslenmeye İlişkin Tutum Ölçeği ortalama puanı 73,4±10,2 olup öğrencilerin %74,1'i 64-84 puan alarak sağlıklı beslenmek konusunda yüksek tutum göstermektedir. Besin etiketini okuyanlarda; besin etiketlerinde organik ibaresini, katkı maddesi ve içindekiler bölümünü her zaman okuyanlarda; kronik hastalığı olanlarda; doktor tavsiyesi dışında besin desteği kullananlarda; herhangi bir zaman diyet yapanlarda; sosyal medyada beslenme ile ilgili kişi ya da sayfa takip edenlerde; sağlıklı beslenme konusunda sağlık meslek grubundan (doktor, hemşire vb) bilgi edinenlerde; SBİTÖ ölçeğine göre ideal düzeyde yüksek tutum gösterenlerde ortorektik eğilimi diğer gruplardan istatistiksel olarak anlamlı düzeyde fazla bulunmuştur (p<0,05). v Sonuç: Topluma sağlık eğitimi veren ve sağlık hizmeti sunan önemli bir meslek grubu olan hemşirelerin sağlıklı beslenme konusunda doğru bilgiye ve davranışlara sahip olmaları önemlidir. Katılımcılarda saptanan %43,1 ortorektik eğilimi oldukça yüksektir. Hemşirelerde sağlıklı beslenmenin takıntı haline dönüşmesi, toplumu doğru bilgilendirmelerinin de önüne geçebilir. Bu nedenle eğitimleri süresince sağlıklı beslenme konusunda doğru ve yeterli eğitim almaları sağlanmalıdır.