Geriatrik yaş grubunda kemik mineral dansitometri ve kemik korteks kalınlığının proksimal femur kırık riski üzerine etkisinin değerlendirilmesi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, ANKARA SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, CERRAHİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2024
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: RIDVAN OĞUZ KARA
Danışman: Ahmet ÖZMERİÇ
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Geriatrik hasta grubunda proksimal femur kırığı mortalite ve morbiditesi yüksek bir hastalıktır. Proksimal femur kırığı risk faktörleri ile ilgili literatürde birçok çalışma yapılmıştır. Düşük vertebra ve femur T skorları, azalmış kemik korteks kalınlığının proksimal femur kırıklarını tespit etmedeki gücünü değerlendirmek ve proksimal femur kırığı riski için eşik değerler elde etmek, profilaktik tedbirler ile oluşabilecek mortalite ve morbiditeyi azaltmak amaçlanmıştır. Hastalar ve Yöntem: Hasta ve kontrol grubu Ankara Eğitim ve Araştırma Hastanesi hasta bilgi sisteminden 01/01/2018 ile 01/06/2023 tarihleri arasında retrospektif olarak toplanmıştır. 872 hastanın %18,9' unun (n=165) KMD' si mevcuttu. 165 hastanın %25,4' ünün (n=42) DXA ölçümlerine ulaşıldı. Hasta grubu olarak acil servis veya polikliniğe proksimal femur kırığı ile başvuran 65 yaş ve üzeri 42 (28 kadın, 14 erkek) hasta seçilmiştir. Kontrol grubu olarak polikliniğe kalça ağrısı ile başvuran 65 yaş ve üzeri 42 (28 kadın, 14 erkek) hasta seçilmiştir. Tüm hastaların hastane bilgi sisteminden toplam vertebra T skoru, toplam femur T skoru sonucuna bakılmıştır. Tüm hastaların Kortikal kalınlık indeksi (KKİ) ölçümleri hastane görüntüleme sistemi üzerinden araştırmacı tarafından yapılmıştır. Verilerin analizi IBM SPSS 25 paket programında yapılmıştır. Bulgular: Hasta ve kontrol grubunun %66,6' sı (n=28) kadın, %33,3' ü (n=14) erkek idi. Çalışmamızda hasta grubunda vertebra T skoru -2,39±1,58 iken kontrol grubunda -1,62±1,23 idi. Hasta grubunda vertebra T skoru istatistiksel olarak anlamlı düzeyde düşük saptandı (p=0,014). Hasta grubunda femur T skoru -2,45±1,17 iken kontrol grubunda -1,48±0,99 idi. Hasta grubunda femur T skoru istatistiksel olarak anlamlı düzeyde düşük saptandı (p<0,001). Hasta grubunda KKİ 0,47±0,09 iken kontrol grubunda 0,56±0,07 olarak bulundu. Hasta grubunda KKİ değerleri kontrol grubundan istatistiksel olarak anlamlı düzeyde düşük saptandı (p<0,001). Vertebra T skoru, Femur T skoru ve KKİ eşik değerleri ve proksimal femur kırığı ilişkisi ROC analizi ile istatistiksel olarak değerlendirildi. Vertebra T skoru -2,65, Femur T skoru -2,05 ve KKİ değeri 0,50 proksimal femur kırık riski için eşik değerler olarak bulundu. Sonuç: Vertebra T skoru, Femur T skoru ve kemik korteks kalınlığı geriatrik proksimal femur kırıklarında anlamlı olarak düşük görülmüştür. KKİ ölçümü ve kemik taraması pratisyen hekimlerden, Ortopedi ve Travmatoloji uzmanına kadar herkesin kolaylıkla yapabileceği tetkiklerdir. Bu sayede yetmezlik kırığına yatkın olanları tespit edip önleyici tedavilere başlayabiliriz. Böylece koruyucu hekimlikle artmakta olan proksimal femur kırıklarının mortalite ve morbiditesini azaltabileceğimizi düşünmekteyiz. Anahtar Sözcükler: Proksimal femur kırığı, geriatrik kalça kırığı, kemik mineral dansitometri, kemik korteks kalınlığı