Geriatrik popülasyon major depresif bozukluk tanılı hastaların erken dönem uyumsuz şemalarının genç popülasyon major depresif bozukluk tanılı hastalarla karşılaştırılması


Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2020

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: ELİF SUBAŞI TERCAN

Danışman: Kamil Nahit ÖZMENLER

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Amaç: Bu çalışmada 65 yaş ve üzeri major depresyon tanısı olan hastaların erken dönem uyumsuz şemalarının genç popülasyon major depresyon tanılı hastalar ile karşılaştırılması ve yaşlı popülasyonda major depresyonun erken dönem uyumsuz şemalara etkisinin araştırılması amaçlanmıştır. Gereç-Yöntem: Çalışmaya Kasım 2019-Mayıs 2020 tarihleri arasında Gülhane Eğitim ve Araştırma Hastanesi Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Klinği'ne başvuran DSM-5 (The Diagnostic and Statistical Manual of Mental Disorders-5) kriterlerine göre Major Depresif Bozukluk tanılı ayaktan ve yatan hastalar dahil edilmiştir. Major depresif bozukluk tanılı 65 yaş ve üzeri 38 yaşlı hasta ve 18-49 yaş aralığında 58 genç hasta çalışmaya alınmıştır. 50-64 yaş aralığı karıştırıcı faktör olmaması açısından çalışmaya dahil edilmemiştir. Katılımcılara DSM-5 için Yapılandırılmış Klinik Görüşme (SCID-5), sosyodemografik veri formu, Montgomery-Äsberg Depresyon Derecelendirme Ölçeği (MÄDRS), Young Şema Ölçeği Kısa Form-3 (YŞÖ) uygulanmıştır. Bulgular: Gruplar arasında MADRS puanları açısından anlamlı fark saptanmamıştır. YŞÖ alt ölçekleri açısından bakıldığında, yaşlı popülasyonda cezalandırılma, onay arayıcılık, duygusal yoksunluk alt ölçek puanları ve genç popülasyonda ayrıcalıklılık/yetersiz özdenetim, tehditler karşısında dayanıksızlık alt ölçek puanları yüksek bulunmuştur (p<0,05). 65 yaş ve üzeri hasta grubunda YŞÖ cinsiyetler açısından değerlendirildiğinde kadınlarda duygusal yoksunluk şema alt ölçeğinin yüksek olduğu saptanmıştır (p<0,05). 65 yaş ve üzeri hasta grubunda YŞÖ medeni durum açısından değerlendirildiğinde, duygusal yoksunluk, karamsarlık, kendini feda ve terk edilme alt ölçek skorları arasında fark saptanmıştır (p<0,05). Sonuç ve Tartışma: Bu çalışma major depresif bozukluk tanılı 65 yaş ve üzeri popülasyonun erken dönem uyumsuz şemalarının genç popülasyondan farklı olabileceğini göstermiştir. 65 yaş ve üzeri geriatrik major depresif bozukluk tanılı hastaların erken dönem uyumsuz şemalarını araştıran sınırlı sayıda araştırma bulunmaktadır. Bu araştırma major depresif bozukluk tanılı geriatrik hasta popülasyonunun erken dönem uyumsuz şemaları açısından betimleyici bir özellik taşımaktadır. 65 yaş ve üzeri major depresif bozukluk tanılı hastaların erken dönem uyumsuz şemalarının belirlenmesi açısından daha çok çalışmaya ihtiyaç vardır.