BİRİNCİ BASAMAKTA GERİATRİK POPULASYONDA MALNÜTRİSYONUN KIRILGANLIK ÜZERİNE ETKİSİ
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, İSTANBUL PROF. DR. CEMİL TAŞÇIOĞLU ŞEHİR SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2024
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: GAMZE ŞİMŞEK
Danışman: Seçil ARICA
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:ÖZET AMAÇ: Bu çalışma, geriatrik populasyonda malnütrisyonun kırılganlık üzerine etkisinin incelenmesi amacıyla yapılmıştır. GEREÇ VE YÖNTEM: Çalışmamız, İstanbul İl Merkezinde Prof. Dr. Cemil Taşçıoğlu Şehir Hastanesine bağlı Şişli Merkez Eğitim Aile Sağlığı Merkezi'ne kayıtlı , 65 yaş ve üzeri, Demans-Alzheimer tanısı olmayan, Yatağa bağımlı olmayan veya SVO nedeniyle immobil olmayan, son 6 aydır aktif tedavi (KT, RT) almayan malignitesi olmayan, iletişim kurulabilen ve çalışmaya katılmayı kabul eden 240 yaşlı ile yürütülmüştür. Katılımcılara sosyodemografik özelliklerini, kronik hastalıklarını, boy, kilolarını, son 1 yılda düşme, tütün kullanımını, egzersiz durumunu sorgulayan araştırmacı tarafından oluşturulan bir anket formu uygulanmış. Yaşlı bireylerde kırılganlığı saptamak için Frail Kırılganlık Skalası, malnütrisyon durumunu saptamak için MNA SF ölçekleri kullanılmıştır. İstatistiksel analiz için SPSS 15.0 for Windows programı kullanıldı. p˂0,05 anlamlı olarak kabul edildi. BULGULAR: Çalışmaya toplam 240 hasta dahil edildi. Hastaların %53,8'i kadın, %45,3'ü erkekti. %94,6'sının kronik hastalığı vardı. Eşlik eden komorbid sorunlar incelendiğinde, HT (%76,3), KVH (%49,6), DM (%40,4) hastalıklarının eşlik eden en sık hastalıklar olduğu görüldü. %94,2'sinin devamlı kullandığı ilaçlar olduğu görüldü. %17,5'inde polifarmasi söz konusuydu. %65'i egzersiz yapmazken, %13,8'i haftada en az 5 gün yarım saatten fazla egzersiz yapıyordu. %15,4'ü sigara kullanıyordu. %17,5'inde son 1 yılda düşme öyküsü vardı. %37,5'inde uyku problemi, %24,2'sinde inkontinans, %17,5'inde işitme problemi ve %9,2'sinde görme sorunu vardı. MNA SF'e göre beslenme durum dağılımları değerlendirildiğinde; malnütrisyonu olan hasta grubu %5 (erkeklerin %6,2'si kadınların %3,6'sı), malnütrisyon riski olan hasta grubu %25,8(erkeklerin %18,9'u kadınların %31,8'i) bulunmuştur. Frail Skoru değerlendirildiğinde hastaların %13,3'ünün kırılgan (erkeklerin %10,8'i, kadınların %15,5'i) olduğu, %39,6'sını pre-frail (erkeklerin %33,3'ü, kadınların %45'i) olduğu görüldü. Malnütrisyonu olanların %75'inin kırılgan, %25'inde kırılganlık riski olduğu görülmüştür. Malnütrisyon riski olanların %25,8'inde kırılganlık olduğu, %54,8'inde kırılganlık riski olduğu görülmüştür. Kırılgan olanların %28,1'inde malnütrisyon olduğu, %50'sinde malnütrisyon olduğu görüldü. Kırılganlık riski olanların %3,2'sinde malnütrisyon olduğu, %35,8'inde malnütrisyon riski olduğu görülmüştür. Frail kırılganlık ölçek puanları ile MNA SF ölçek puanları arasındaki ilişki incelendiğinde, kırılganlık ile malnütrisyon ölçek puanları arasında önemli bir ilişki bulunmuştur. (p< 0,05). VKİ ≥30 olduğu obez kişilerde Frail kırılganlık ölçek puanları ile MNA SF puanları arasındaki ilişki incelendiğinde, kırılganlık ile malnütrisyon ölçek puanları arasında ilişki bulunmamıştır. SONUÇ: Bu çalışmada kırılganlık ile malnütrisyon arasında önemli ilişki tespit edilmiş, yaşlılarda kırılganlığın gelişmesinde malnütrisyonun etkisi de dikkate alınmalı ve değerlendirilmelidir. ANAHTAR KELİMLELER: Yaşlı, Frajilite, Malnütrisyon, Frail Skalası, MNA SF