Tanı zorluğu gösteren melanositik lezyonlarda prame antikoru ve diğer tanıya yardımcı antikorların önemi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, GÜLHANE TIP FAKÜLTESİ, TIBBİ PATOLOJİ ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2022
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: MERVE MERT
Danışman: Nazan BOZDOĞAN
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Giriş ve Amaç: Melanom ve nevüs ayrımı tam olarak yapılamayan lezyonlar genellikle borderline melanositik lezyonlar (BML) olarak adlandırılır. İmmünohistokimya, BML'lerde en sık başvurulan tetkiklerden biridir. Son yıllarda melanom ayırıcı tanısında PRAME antikorunun yararı çeşitli yayınlarda bildirilmiştir. Çalışmamızda BML'ler başta olmak üzere melanositik lezyonlarda PRAME antikorunun ve diğer tanıya yardımcı antikorların (Ki-67, p16, HMB-45) tanıda önemini göstermeyi ve patoloji pratiğinde ayırıcı tanıda katkılarını araştırmayı hedefledik. Gereç ve yöntemler: Gülhane Eğitim ve Araştırma Hastanesi Tıbbi Patoloji Anabilim Dalında 2016-2021 yılları arasında tanı almış, 52 tanımlı ("descriptive") melanositik lezyon, 40 nevüs ve 40 melanom olgusu çalışmaya alındı. Lezyonlarda klasik histomorfolojik bulgular ile HMB-45, Ki-67, p16 ve PRAME antikorları değerlendirildi. Bulgular klasik istatiksel yöntemler yanı sıra çoklu terimli ileriye dönük adımsal elemeli lojistik regresyon analizi yöntemi ile de değerlendirildi. Bulgular: Histomorfolojik bulgulardan mitoz ve pagetoid yayılım melanomu klasik nevüs ve BML'lerden ayırt etmede öne çıktı. İmmünohistokimyasal değerlendirmede BML ve melanomlarda HMB-45 ile derinde veya diffüz boyanma izlenirken nevüslerde yüzeyel boyanma daha sıktı. Melanomlarda Ki-67 proliferasyon indeksi, PRAME HSCORE ve PRAME yüzdesi nevüs ile BML'lere göre daha yüksekti. Ayrıca melanomlarda diğer iki gruba göre p16 antikoru ile diffüz kayıp daha sık ve yamalı boyanma daha nadir görüldü. Sonuç: Son zamanlarda kullanılmaya başlanılan PRAME antikoru hakkındaki bilgilerimiz oldukça azdır. Çalışmamız literatür eşliğinde BML'lerin ayırıcı tanısında PRAME antikorunun tek başına olmasa bile morfoloji ve diğer immünohistokimyasal belirteçlerle birlikte değerlendirilmesinin faydalı olduğunu göstermiştir. Ancak olgu sayımız kısıtlı olduğundan PRAME ile ilgili yeni çalışmalara ihtiyaç vardır.