Miyokard infarktüsü geçirmiş hastalarda yaşam tarzı değişikliği ve ilaç uyumu ilişkisi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, GÜLHANE TIP FAKÜLTESİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2025
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: RUMEYSA NUR BAYRAK
Danışman: Yusuf Çetin DOĞANER
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Kardiyovasküler hastalıkların önlenmesinde ilaç tedavisi uyumu ve yaşam tarzı değişiklikleri önemlidir. İkincil koruma, koroner arter hastalığı olan ve yüksek risk taşıyan bireylerde kardiyak olayların ve ölümlerin engellenmesine odaklanır. Bu çalışmanın amacı, miyokard infarktüsü geçiren hastaların sosyodemografik özelliklerini, yaşam tarzı değişikliklerini, tedaviye uyum düzeylerini ve koroner arter hastalığına (KAH) bağlı özelliklerin uyuma etkisini incelemektir. Gereç ve Yöntem: Gülhane Eğitim ve Araştırma Hastanesi Kardiyoloji Kliniği'nde 221 gönüllü hasta üzerinde yapılan kesitsel çalışmada, katılımcıların sosyodemografik bilgileri, tıbbi öyküleri, yaşam tarzı değişiklikleri ve tedaviye uyum düzeyleri değerlendirildi. İlaç uyumu "Morisky Green Levine Tedavi Uyum Ölçeği" ve fiziksel aktivite düzeyi "Uluslararası Fiziksel Aktivite Ölçeği" ile ölçüldü. Veriler IBM SPSS 26 ile analiz edildi. Analizlerde p<0,05 değeri istatistiksel olarak anlamlı kabul edilmiştir. Bulgular: Çalışmamızda yer alan 221 katılımcının yaş ortalaması 50,21±10,9 iken %77,8'i erkek, %83,3'ü evli, %56,6'sının eğitim durumu lise öncesi, %39,8'i emekliydi. Katılımcıların %47,5'inde hipertansiyon, %37,1'inde diabetes mellitus, %42,5'inde ailede erken KAH öyküsü, %43,9'unda geçirilmiş KAH öyküsü mevcuttu. Hastaların %49'u ilaç tedavisine yüksek uyumlu, %59'u inaktifti. Yüksek ilaç uyumu erkek cinsiyet, yüksek gelir düzeyi ve çoklu koroner damar tutulumu ile ilişkiliydi Fiziksel olarak inaktif olanların yaş ortalaması daha yüksekti. Kadınlar, ev hanımları, gelir düzeyi düşük olanlar ve Mİ, KAH, koroner girişim öyküsü bulunanlar daha inaktifti. 1.yıl takiplerinde ASA, P2Y12 inhibitörü, ACEi/ARB, beta bloker, statin (p<0,001) kullanımında azalma gözlendi. Takip muayenesinde Akdeniz tarzı beslenmenin arttığı ve sigara içme oranlarının azaldığı görüldü (p<0,001). Akdeniz diyetiyle beslenenlerin tedavi uyum ölçeğinden aldıkları puan ve fiziksel aktivite MET skorları daha yüksek, sigarayı bırakanların ise fiziksel aktivite MET skorları daha yüksekti. İlaç uyumu ve fiziksel aktivite arasında anlamlı ilişki saptanmıştır. Sonuç: Hastaların yaklaşık yarısının ilaç uyumu yüksek olmasına karşın fiziksel aktivite düzeyleri düşüktü. Takip muayenesinde tüm ilaç gruplarının kullanımda azalma olduğu görüldü. Hastalar beslenme ve sigarayı bırakma konusunda uyumlu olsa da bu oranların kardiyak rehabilitasyon ve hasta takip programları ile artırılabileceği düşünülmektedir. Anahtar kelimeler: Akdeniz diyeti, egzersiz, koroner arter hastalığı, miyokardiyal infarktüs, risk faktörleri, tedavi uyumu