Koroner arter bypass grefti ameliyatı öncesi hastaların cerrahi anksiyete ve korkusunun ameliyat sonrası ağrı ve kardiyak semptomlar ile ilişkisinin incelenmesi


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, GÜLHANE SAĞLIK BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ, CERRAHİ HASTALIKLAR HEMŞİRELİĞİ ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2023

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: KARDELEN EMEKLİ

Danışman: Sibel YILMAZ ŞAHİN

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Kardiyovasküler hastalıklar (KVH) küresel olarak önde gelen ölüm nedenlerinden biridir. KVH'ın yönetiminde; yaşam tarzı değişikliği ve tıbbi tedaviye yer verilirken cerrahi müdahaleler de önemli bir yer tutar. Koroner Arter Baypass Greft (KABG) cerrahisi, koroner arter hastalığını tedavi etmek için en sık uygulanan kalp cerrahisi prosedürü olmakla birlikte; morbidite ve mortalite açısından yüksek risk taşımaktadır. KABG ameliyatı planlanan hastalarda morbidite ve mortaliteyi yönetmede tedavinin yanında kanıta dayalı hemşirelik bakımı da alma gereksinimi duyar. Bunun için KABG cerrahisi ve hasta üzerindeki etkileri ile ilgili kanıta dayalı hemşirelik bilgisinin arttırmaya ihtiyaç vardır. Bu araştırmanın amacı, KABG ameliyatı öncesi hastaların cerrahi anksiyete ve korkusunun ameliyat sonrası ağrı ve kardiyak semptomlar ile ilişkisinin incelenmesidir. Bu araştırma prospektif tanımlayıcı ilişkisel tiptedir. Bu araştırma Ankara ilinde bir Eğitim ve Araştırma Hastanesinin Kalp ve Damar Cerrahisi Kliniğinde Eylül-Aralık 2022 tarihleri arasında 195 KABG cerrahisi uygulanmış hasta ile yürütülmüştür. Verilerin toplanmasında Demografik Veri Formu, Cerrahi Korku Ölçeği (CKÖ) ve Cerrahi Anksiyete Ölçeği (CAÖ), Ağrı Değerlendirme Formu ve Kardiyak Semptom Ölçeği (KSÖ) kullanılmıştır. Bu çalışmada, katılımcıların yaş ortalamasının 61,47±9,28 olduğu ve çoğunluğunun erkek hastalar (%77,9) ve evli (%79) hastalar olduğu saptanmıştır. Bu araştırmada hastaların ameliyat öncesi anksiyetesinin (27,92±13,96) düşük ve cerrahiye bağlı korkusunun (33,04±13,18) orta düzeyde olduğu saptanmıştır. Ağrıya ilişkin bulgularda postoperatif 1.gün en yüksek ağrı düzeyi (6,38±2,28) ile postoperatif 7.gün en yüksek ağrı düzeyi (3,01±2,20) arasında istatistiksel olarak anlamlı bir düşüş olduğu saptanmıştır. Bu araştırmada CAÖ ile CKÖ arasında ve her iki ölçek ile KSÖ arasında istatistiksel açıdan pozitif yönde anlamlı ilişki olduğu saptanmıştır (p<0,05). Bu araştırmadan elde edilen bulgular doğrultusunda KABG ameliyatı öncesi hastaların cerrahi anksiyete ve korkusunun, ameliyat sonrası kardiyak semptomlar üzerine etkisi olduğu belirlenmiştir. KABG ameliyatı uygulanan hastaların postoperatif dönem semptomlarını yönetmek ve hasta sonuçlarını iyileştirmek için planlanacak kanıta dayalı hemşirelik bakım uygulamalarında araştırma sonuçlarından yararlanılması, hastaların postoperatif semptomlarının yönetiminde birçok cerrahi prosedürde olduğu gibi daha ameliyat öncesinden hastanın kaygısı ve cerrahi korkusunu yönetimine yer verilmesi, gelecekte cerrahi anksiyete ve korkunun yönetiminde kullanılacak bağımsız hemşirelik girişimlerinin kardiyak semptomlar üzerine etkisini inceleyen çalışmalar yapılması önerilmektedir.