Hipofiz makroadenomlarının preoperatif ve postoperatif radyolojik özellikleri ile hormon profilleri ve P-53, Kİ-67 değerlerinin karşılaştırılması
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, İSTANBUL ŞİŞLİ HAMİDİYE ETFAL SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2020
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: MUSTAFA KARABİNA
Danışman: Ahmet Mesrur HALEFOĞLU
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:AMAÇ: Bu çalışmada, hipofiz makroadenomlarının preoperatif ve postoperatif radyolojik özellikleri (MRG(Manyetik Rezonans Görüntüleme) (T1A, T2A, Kontrastlı T1A)) ile hormon profilleri ve p53, Ki-67 proliferasyon indeksleri arasındaki ilişkinin araştırılması amaçlanmıştır. MATERYAL VE METOD: Hastanemiz etik kurul komitesi tarafından çalışmamıza onay alınmış olup, hastanemizde Mart 2015 -Nisan 2019 tarihleri arasında dinamik kontrastlı hipofiz MRG çekilmiş ve patolojik tanıları olan 81 hasta yaklaşık 3 aylık bir süre içerisinde taranmıştır. Çalışmaya alınan olguların yaşları 24 ile 68 arasında değişmekte olup ortalama yaş 45,6±12,55 yıldır. Çalışmaya alınan olguların 39 (%48,2) erkek, 42(%51,8) kadındır. Çalışmada tümörlerin preoperatif dönemde maksimal çapları 2 planda (aksiyel,koronal) kontrastlı serilerde ölçüldü ve tümör invazyon dereceleri HARDY klasifikasyonuna göre sınıflandırıldı. Lezyonların çevre yapılara invazyonu da kontrastlı serilerde değerlendirildi. Postoperatif lezyonların kontrol incelemeleri 6. ve 12. aylarda değerlendirildi.Bu incelemelerde rezidü lezyonlarda boyut artışının olup olmadığı esas olarak kontrastlı T1 ağırlıklı seriler başta olmak üzere kontrastsız konvansiyonel T1A ve T2A serilerde hem koronal ,hem de sagital planlarda değerlendirildi. BULGULAR: Ki-67(p=0.001) veya P-53 (p=0.042) pozitif olan olgularda rezidü boyut artışı sık görülürken , büyük boyutlu tümörlerde Ki-67 pozitifliği ve rezidü boyut artışı daha sık görülmektedir.Ancak Hardy Klasifikasyonuna göre değerlendirilen invazyon derecesinin Ki-67 ve rezidü boyut artışı ile direkt korelasyonu yoktur.ACTH salgılayan makroadenomlarda Ki-67 pozitifliği daha az görülürken gonadotropin salgılayan adenomlarda Ki-67 pozitifliği daha sık görülür (p=0.08); buna karşın hormon profilleri ile rezidü boyut artışı arasında anlamlı bir ilişki yoktur. ACTH salgılayan adenomların maksimal çapları null cell adenom(p=0.04) ve plutriform(p=0.02) adenomlara göre daha küçüktür.P-53 pozitifliğinin ise tümör boyutu ve invazyonu ile olan ilişkisi istatistiksel olarak anlamlı derecede ortaya konulamamıştır. SONUÇ: Hipofiz adenomlarının davranışlarını tahmin edebilmek için farklı parametrelerin değerlendirilmesi gerekir, bu parametrelerin kombine bir şekilde değerlendirilmesi prognoz tahminini güçlendirmek ve nüks varlığında erken tanı koymak açısından önemlidir.Bu sayede takip ve tedavi protokolleri lezyondan lezyona göre değiştirilebilir. Anahtar kelimeler: Hipofiz, makroadenom, Ki-67