Gestasyonel diyabetes mellituslu hastalarda serum CTRP1 düzeylerinin değerlendirilmesi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, İSTANBUL ZEYNEP KAMİL KADIN VE ÇOCUK HASTALIKLARI SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, CERRAHİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2020
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: MERVE ALBAYRAK
Danışman: Mustafa EROĞLU
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Gestasyonel diyabetes mellitus; ilk kez gestasyonel süreçte karşılaşılan, daha önce varlığı bilinmeyen/tanı konmamış ve gebelik sürecinde tanı almış olan bozulmuş glukoz toleransı olarak tanımlanır. Gebelik; fizyolojik olarak hiperinsülinemi ve hiperglisemi ile seyreden ve diyabete yatkınlık oluşturan bir süreçtir. İnsidansı dünyada giderek artış göstermektedir. Gestasyonel diyabetes mellitus yalnızca maternal riskler taşımaz, aynı zamanda fetus için de olumsuz neticelere yol açabilmektedir. Yapılan güncel çalışmalarda dolaşımda bir adipokinin türevi olan CTRP1 düzeylerinin metabolik sendromlu bireylerde anlamlı olarak arttığı izlenmiştir. Serum CTRP1 konsantrasyonlarının sağlıklı deneklere göre T2DM'li bireylerde belirgin olarak daha yüksek olduğu ve serum CTRP1 düzeylerinin bu iki gruptaki insülin sekresyonu ve duyarlılığı ile korele olduğu fikri ortaya atılmıştır. Bu nedenle, T2DM hastalarında serum CTRP1 seviyelerinin yükselmesinin, bozuk glukoz toleransına yanıt olduğu düşünülmektedir. Yapılan bir başka çalışmada prediyabet/tip 2 diyabet grubunda serum CTRP1 düzeylerinin kontrol grubundan daha yüksek olduğunu gösterilmiştir. Bu seviyeler, HOMAR-IR, açlık kan glukoz konsantrasyonu, yaş ve BMI ile de kolerasyon göstermektedir. T2DM ve GDM'de benzer patogenez vardır, bu nedenle CTRP1 testinin GDM için tanı testi olarak yararlı olabileceği fikri ortaya atılmıştır. Bu çalışmada, gestasyonel diyabetes mellitus tanısı almış gebeler ile; gestasyonel diyabetes mellitus tanısı almamış gebelerin serum CTRP1 seviyelerinin mukayese edilmesi ve serum CTRP1 düzeylerinin tanısal yaklaşımda kullanılması için fikir verme ihtimalini değerlendirmek amaçlanmıştır. Materyal-Metod: Çalışmamız prospektif klinik çalışmalar olarak planlanmış olup; çalışmaya dahil edilen gebeler, Zeynep Kamil Kadın ve Çocuk Hastalıkları Eğitim ve Araştırma Hastanesi Kadın Hastalıkları ve Doğum kliniklerine başvuran gebeler arasından seçildi. Çalışmaya alınan gebelere, gestasyonel diyabetes mellitus tarama programı ölçütlerince uygulanan, 24 ile 28. gebelik haftaları arasında 50 g oral glukoz tolerans testi (OGTT) ile tarama yapıldı. 50 gramlık OGTT sonucu 1. saat glukoz düzeyi 140 mg/dL ve üzerinde gelen hastalara 100 g OGTT testi yapıldı. 100 g OGTT testinde iki ve daha fazla anormal değere sahip hastalara GDM tanısı konularak, hastalar takibe alındı. Serum hemogram, total kolesterol, HDL, LDL, trigliserit, insülin, TSH, T4, T3, HbA1c, BUN, kreatinin, gebelik öncesi ve sonrası kilo ölçümleri, vücut kitle indeksi verileri serum konsantrasyonları ELISA testi ile ölçüm yapılarak kaydedildi. Gestayonel diyabetes mellituslu gebelerdeki ve gestasyonel diyabetes mellituslu olmayan gebeler arasındaki hemogram, total kolesterol, HDL, LDL, trigliserit, insülin, TSH, T4, T3, HbA1c, BUN, kreatinin, gebelik öncesi ve sonrası kilo ölçümleri, vücut kitle indeksi ve CTRP1 düzeyleri karşılaştırıldı. Bulgular: Gestasyonel diyabetes mellitus tanısı konmuş gebe grubundaki veriler, gestasyonel diyabetes mellitus tanısı almamış olan ve kontrol grubuna kabul edilen gebeler ile karşılaştırıldığında gruplara göre gebelerin hematokrit, platelet, beyaz küre, glikoz, insülin, TSH, T3, BUN, kreatinin, ALT, AST, kolesterol, LDL, HDL ölçümleri istatistiksel olarak anlamlı farklılık göstermemektedir. Gruplara göre gebelerin Trigliserit ölçümleri arasında istatistiksel olarak anlamlı farklılık saptanmıştır (p=0.001; p 0.05). Sonuç: Gruplara göre GDM tanısı konarak takibe alınan ve çalışmamıza dahil edilen gebeler ile GDM'li olmayan gebe gruplarında HbA1c düzeyleri, hemogram ölçümleri, trigliserit düzeyleri ve T4 düzeyleri arasında istatistiksel veriler kıyaslandığında kaydadeğer farklılıklara rastlanmıştır. Gruplara göre gebelerin CTRP1 ölçümleri arasında kayda değer ve anlamlı kabul edilebilecek farklılığa rastlanılmamıştır.