Abdominal jinekolojik cerrahi geçiren kadınlarda akupresur uygulamasının postoperatif ağrı düzeyine etkisi: randomize kontrollü çalışma


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, GÜLHANE SAĞLIK BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ, KADIN HASTALIKLARI VE DOĞUM HEMŞİRELİĞİ ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2024

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: MELİHA DÖNMEZ

Danışman: Gülşah KÖK

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Amaç: Bu araştırma, abdominal jinekolojik cerrahi geçiren kadınlarda akupresur uygulamasının postoperatif ağrı düzeyine etkisini incelemek amacıyla yapılmıştır. Gereç ve Yöntem: Araştırma randomize kontrollü çalışma deseninde olup, Haziran 2023- Aralık 2023 tarihleri arasında Gazi Üniversitesi Hastanesi Kadın Hastalıkları ve Doğum Ana Bilim Dalı Jinekoloji Servisine kabulü yapılan 102 kadın (deney:51 kontrol:51) ile gerçekleştirilmiştir. Çalışma verileri 'Hasta Tanıtım Formu' ve 'McGill Ağrı Ölçeği Kısa Formu' kullanılarak toplanılmıştır. Akupresur uygulaması öncesi ve sonrası bu ölçek kullanılarak veriler elde edilmiştir. Deney grubundaki kadınlara sırasıyla Lİ4, ST36, SP6 noktalarına her nokta üzerinde ortalama 2 dakika süre olacak şekilde parmak kaldırılmadan ardışık (nefes ritminde) basılar tekrarlanılmıştır. Her kadın için uygulama süresi toplamda en az 12 dakika olmuştur. Akupresur, deney grubunda yer alan kadınlara postoperatif sıfırıncı ve birinci günlerde olmak üzere toplam 2 kez uygulanmıştır. Kontrol grubunda yer alan kadınlara ise rutin postoperatif dönem tedavi ve bakım protokolleri uygulanmıştır. Elde edilen veriler IBM SPSS Statistics 26.0 lisanslı paket programı kullanılarak değerlendirilmiştir. Bulgular: Araştırmada deney ve kontrol gruplarındaki kadınların yaş, eğitim düzeyi ve çalışma durumu, ameliyat geçmişi, kronik hastalık durumu gibi sosyo-demografik ve genel sağlık özellikleri benzerdir (p>0,05). Deney ve kontrol gruplarındaki kadınların postoperatif sıfırıncı gündeki akupresur uygulaması öncesi, McGill Ağrı Ölçeği duyusal ve algısal alt boyut puanları ve ölçek toplam puanları benzerlik göstermektedir (p>0.05). Deney grubundakilerin postoperatif hem sıfırıncı hem de birinci günlerdeki McGill Ağrı Ölçeği duyusal ve algısal alt boyut puanları ve ölçek toplam puanları, akupresur uygulaması sonrasında anlamlı derecede azaldığı saptanmıştır (p 0,05). Deney grubundaki kadınların postoperatif hem sıfırıncı hem de birinci günlerdeki McGill Ağrı Ölçeğinde yer alan Ağrı İndeksi (Toplam Ağrı Şiddeti) ve VAS alt boyut puanları akupresur uygulaması sonrasında anlamlı derecede azaldığı saptanmıştır (p<0,05). Sonuç: Abdominal jinekolojik cerrahi geçiren kadınlarda akupresur uygulamasının postoperatif ağrı düzeyini azalttığı saptanmıştır. Akupresurun uygulamasının güvenle kullanılması için, eğitimli profesyoneller tarafından hemşirelerin eğitilmesi veya farkındalık kazandırılması önerilmektedir. Anahtar Kelimeler: Akupresur, postoperatif ağrı, hemşirelik, jinekolojik cerrahi