Psöriyazis hastalarında proksimal femur geometrik ölçümleri kırık riskinde artış için bir belirteç olabilir mi?


Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2023

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: HAYATİ ÖZATA

Danışman: Havva TALAY ÇALIŞ

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Giriş ve Amaç: Psöriyazis ve psöriyatik artrit (PsA) ile osteopeni, osteoporoz ve artmış kırık riski arasında olası ancak kesin olarak kanıtlanmamış bir ilişki olduğu düşünülmektedir. Bu çalışmada, psöriyazis ve PsA hastalarında, proksimal femur geometrik ölçümleri ile kemik mineral yoğunluğu (KMY) ve kırık riski arasında ilişki olup olmadığını araştırmak amaçlanmıştır. Gereç ve Yöntem: Bu kesitsel çalışmaya, 41 psöriyasiz ve 15 PsA hastası olmak üzere toplam 56 hasta ve hastalar ile yaş ve cinsiyet olarak eşleştirilmiş 55 sağlıklı kontrol dâhil edildi. Tüm katılımcıların demografik verilerinin yanı sıra hastaların hastalıkla ilişkili verileri kaydedildi. KMY, lomber omurga ve proksimal femurdan dual enerji X-ray absorpsiyometri (DXA) ile ölçüldü. Katılımcıların klinik risk faktörleri kullanılarak 10 yıllık kırık riskleri QFracture algoritması ile hesaplandı. Anteroposterior pelvis grafisinden femoral geometrik ölçümleri yapıldı. Bulgular: Hasta grubun vücut kütle indeksi (VKİ) kontrol grubuna göre anlamlı yüksekti (p=0,027). Hasta grubunda femur boyun Z-skoru kontrol grubuna göre istatistiksel olarak anlamlı düşük bulundu (p=0,005). Ayrıca hasta grubun kontrol grubuna göre femur boyunu (p=0,044) ve kalça ekseni (p=0,026) anlamlı uzun ve femur şaft açısı (p=0,010) anlamlı büyük saptandı. VKİ 30'un altında olan hasta ve kontrol grubundaki bireyler karşılaştırıldığında, hasta grubunun DXA ile ölçülen L1- L4 ve femur parametrelerinin kontrol grubundan anlamlı düşük olduğu bulundu (hepsi için p<0,05). Hasta grubu psöriyasiz ve PsA olarak iki gruba ayrıldığında, DXA ile ölçülen parametreler, kırık riski ve femoral geometrik ölçümlerinin iki grup arasında benzer olduğu bulundu. Sonuç: Psöriyazisli hastalarda VKİ yüksekliği nedeni ile osteoporozun değerlendirilmesi nedeniyle zor olabilmektedir. Çalışmamızda psöriyazis hastalarında femur şaft açısı normal popülasyona göre artmış bulundu ve femur şaft açısı ve QFracture 10 yıllık kalça kırık riski korelasyon göstermekteydi. Psöriyazis hastalarınıda geometrik ölçümler kırık riski ile ilişkilidir. Anahtar kelimeler: Psöriyazis, Psöriyatik artrit, Osteoporoz, Proksimal femoral geometri.