Bir ksantin oksidaz inhibitörü olarak allopurinolün ratlarda parsiyel hepatektomi sonrası karaciğer rejenerasyonu ve oksidatif stres üzerine etkileri
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, ANKARA ŞEHİR SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, CERRAHİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2025
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: MUSTAFA KAAN GENÇALP
Danışman: Muhammet Kadri ÇOLAKOĞLU
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Çalışmada ksantin oksidaz inhibitörü allopurinolün, ratlarda parsiyel %70 hepatektomi sonrası karaciğer rejenerasyonu ve oksidatif stres üzerindeki etkileri deneysel olarak araştırılmıştır. Çalışmada, 32 dişi Wistar Albino sıçan dört gruba ayrılmış; yüksek ve düşük doz allopurinol + hepatektomi, yalnızca hepatektomi ve laparotomi (kontrol) grupları oluşturulmuştur. Allopurinol uygulaması cerrahi öncesi dönemde oral yolla gerçekleştirilmiş, ardından %70 hepatektomi gerçekleştirilmiştir. Postoperatif üçüncü günde sakrifikasyon sonrası karaciğer ve serum örnekleri biyokimyasal (TAS, TOS, OSI, tiyol-disülfit dengesi, ALT, albümin, ürik asit, IMA) ve histopatolojik (mitoz, steatoz, nekroz, apoptoz) olarak analiz edilmiştir. Bulgular, düşük doz allopurinol grubunda mitotik aktivite ve rejenerasyon indeksinin anlamlı şekilde yüksek olduğunu, yüksek dozda ise oksidatif stres parametrelerinde (TOS, OSI) belirgin azalma sağlandığını göstermiştir. Yüksek doz allopurinol, antioksidan kapasiteyi artırırken fokal nekrozu azaltmıştır. Histopatolojik olarak, düşük dozda rejenerasyonun daha hızlı ve etkin gerçekleştiği, yüksek dozda ise oksidatif hasarın daha etkin baskılandığı gözlenmiştir. Sonuç olarak, allopurinolün parsiyel hepatektomi sonrası karaciğer rejenerasyonu ve oksidatif stres üzerinde doz bağımlı, çift yönlü etkiler gösterdiği ortaya konmuştur. Düşük doz uygulama rejeneratif kapasiteyi artırırken, yüksek doz uygulama oksidatif stresin baskılanmasında daha etkilidir. Bu bulgular, allopurinolün cerrahi sonrası karaciğer iyileşmesini destekleyici potansiyel bir ajan olabileceğini göstermektedir.