Şaşılık cerrahisinin konjonktiva ve sklera kalınlığı üzerine etkisinin değerlendirilmesi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, İSTANBUL SULTAN ABDÜLHAMİD HAN SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, CERRAHİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2025
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: TAHA BAYSAL
Danışman: Murat SÖNMEZ
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Çalışmamızdaki amacımız, Sağlık Bilimleri Üniversitesi Sultan 2. Abdülhamid Han Eğitim ve Araştırma Hastanesi Göz Hastalıkları Kliniği'nde 2024–2025 yılları arasında şaşılık nedeniyle cerrahi müdahale uygulanan hastalarda, ameliyat öncesi ve sonrası ortaya çıkabilecek ön segment değişikliklerini ve sklera-konjonktival kalınlıklardaki (SKK) değişiklikleri Ön segment Optik Koherens Tomografi (ÖS-OKT) kullanarak tespit etmektir. Gereç Yöntem: Çalışmaya Sağlık Bilimleri Üniversitesi Sultan 2.Abdülhamid Han Eğitim ve Araştırma Hastanesi Göz Hastalıkları Kliniği'ne Haziran 2024 ile Mart 2025 tarihleri arasında gözlerde kayma şikâyeti ile başvurup horizontal şaşılık tanısı konulan ve sonrasında şaşılık operasyonu yapılan 30 hastanın 60 kası dahil edildi. Hastalara preoperatif optik biyometri (OB), ÖS-OKT, sikloplejik otorefraktometri (SORF) değerleri, düzeltilmiş en iyi görme keskinlikleri (DEİGK) ve şaşılık muayenesi ölçümleri yapıldı. Hastaların postoperatif 3. ve 6.ayda ÖS- OKT'leri tekrar çekilmiştir. ÖS-OKT kesitlerinde skleral mahmuz (SM) tespit edilip lateral rektus kası (LR) müdahalelerinde OKT'de SM'den 1500 µ limbus bölgesi (LB), 7000 µ insersiyon bölgesi (İB) ve 8000 µ tendon bölgesi (TB) uzaklıktaki bölgelere, medial rektus kası (MR) müdahalelerinde OKT'de SM'den 1500 µ LB, 4000 µ İB ve 5500 µ TB uzaklıktaki bölgelerde SKK tespit edildi ve sonuçlar kaydedildi. Bulgular: Çalışmaya dahil edilen tüm hastaların LR'da LB ölçümlerinde SKK'da 3. ayda anlamlı kalınlık artışı izlendi, 6. ayda ise değerler başlangıca yaklaştı (p=0.004). LR'ye müdahale edilen tüm hastalar değerlendirildiğinde LR'de TB'de preoperatif değerler en düşük olup postoperatif 3.ayda artış, postoperatif 6.ayda kısmi azalma izlendi (p=0.004). MR'ye müdahale edilen tüm hastalarda TB'de preoperatif en düşük değerler görüldü, 3. ayda artış izlendi, bu artış 6. ayda da devam etti (p=0.025). LR'ye müdahale edilen hastaların tümünde preoperatif dönemde LB-SKK ölçümlerinde >6 mm cerrahi planlanan olgularda ≤ 6 mm cerrahi planlanan olgulara göre anlamlı olarak daha yüksek SKK saptandı (p 6 mm işlem yapılan olgularda anlamlı şekilde daha yüksek değerler saptandı (p 4 mm işlem planlanan olgularda anlamlı derecede yüksek bulundu. Yalnızca geriletme uygulanan hastalarda preoperatif dönemde >4 mm geriletme grubunda limbus kalınlığı anlamlı derecede yüksek saptandı (p=0.016). Korelasyon analizlerine baktığımızda preoperatif dönemde aksiyel uzunluk-SORF ile medial İB ve TB'de SKK arasında yüksek düzeyde negatif korelasyon saptandı (p<0.001). Hastalar yaşa göre sınıflandığında preoperatif medial TB kalınlığı <20 yaş grubunda anlamlı olarak daha yüksek bulundu (p= 0.019). Sonuç: Bu çalışmada horizontal şaşılık cerrahisi uygulanan olgularda, ÖS-OKT ile değerlendirilen SKK'nın ameliyat öncesi ve sonrası değişimi incelenmiştir. Bulgular, cerrahi sonrası özellikle LB ve TB'de geçici kalınlık artışları olduğunu, altıncı ayda ise değerlerin büyük oranda preoperatif düzeylere yaklaştığını göstermiştir. Rezeksiyon uygulanan hastalarda daha belirgin SKK artışı izlenmiştir. Ayrıca preoperatif dönemde planlanan cerrahi miktarı ile bölgesel skleral kalınlık arasında anlamlı ilişkiler bulunmuştur. Bu sonuçlar, şaşılık cerrahisinin ön segment dokularında yapısal değişimlere yol açtığını ve bu değişimlerin cerrahi planlamada dikkate alınması gerektiğini ortaya koymaktadır. Anahtar Kelimeler: İnsersiyon, konjonktiva, limbus, ön segment Optik Koherens Tomografi, sklera, şaşılık cerrahisi, tendon