Polikistik over sendromu olan kadınlarda beden imajı algısı ve depresyon düzeyinin değerlendirilmesi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, ANKARA SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, CERRAHİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2024
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: BÜŞRA HÜSAM KONAN
Danışman: Yusuf ÜSTÜN
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Polikistik over sendromu (PKOS), üreme çağındaki kadınlarda sık görülen bir endokrin bozukluktur. Son yıllarda, PKOS'lu hastalarda yüksek beden kitle indeksi ve hiperandrojenizmin dış görünüş üzerindeki etkilerinin, kadınların beden imajı algısını olumsuz yönde etkilediği ve depresyon düzeylerini artırdığına dair çalışmalar artmıştır. Bu çalışmanın amacı, polikistik over sendromlu hastaların beden imajı algısı ve depresyon düzeylerini tespit etmek ve bu sonuçları sağlıklı bir kontrol grubu ile karşılaştırmaktır. Gereç ve Yöntem: Araştırma gözlemsel türde, kesitsel bir çalışmadır. Bu çalışma, Ankara Eğitim ve Araştırma Hastanesi Kadın Hastalıkları ve Doğum Polikliniği'ne başvuran, 18-49 yaş arası, Rotterdam kriterlerine göre (oligoanovülasyon, klinik ve/veya biyokimyasal hiperandrojenizm bulguları, polikistik over görünümü) PKOS tanısı alan 220 hastayı kapsamaktadır. Etik kurul onayının ardından çalışmaya dahil edilen hastalar, aynı zaman diliminde kontrol amacıyla hastanemize başvuran, herhangi bir jinekolojik patolojisi ya da ek hastalığı bulunmayan 220 sağlıklı bireyden oluşan kontrol grubu ile karşılaştırılmıştır. Tüm katılımcılardan demografik verilerini içeren detaylı anamnez alınmıştır. Hastaların yaş, vücut kitle indeksi (VKI), gravida, öğrenim durumu, menarş yaşı, menstruasyon sıklığı ve süresi, akne, hirşutizm ve alopesi gibi fiziksel özellikleri değerlendirilmiştir. Her iki gruba Vücut Algısı Ölçeği (VAÖ) ve Beck Depresyon Ölçeği (BDÖ) uygulanmıştır. Elde edilen veriler IBM SPSS 20 istatistik paket programı ile analiz edilmiştir. Bulgular: Araştırmaya PKOS hasta grubuna 220, sağlıklı kontrol grubuna 220 toplam 440 kadın dahil edilmiştir. Çalışmaya katılan kadınların yaş ortalaması 24 yıl olup, VKI 23,2 kg/m2 ve %60,2'si üniversite mezunudur. Hasta grubundaki kadınların %59,1'inde menstrüel düzensizlik, %56,8'inde akne, %53,2'sinde alopesi ve %30,0'unda hirşutizm vardır. PKOS grubunda beden algısı bozukluğu (VAÖ 0,05). VKI'nin 1 birim artması, kişinin beden algısı bozukluğu ihtimalini yaklaşık 1,1 kat arttırmaktadır. Sonuç: Polikistik over sendromu (PKOS), üreme çağındaki kadınlarda sık görülen bir endokrin bozukluktur ve önemli psikososyal etkileri vardır. Çalışmamızda, PKOS'lu hastalarda beden algısı bozukluğu ve depresyon oranlarının sağlıklı kontrol grubuna göre anlamlı derecede daha yüksek olduğu bulundu. Ayrıca, beden algısı bozukluğu olan hastalarda depresyon görülme olasılığı da daha yüksekti. PKOS'un yaygınlığı dikkate alındığında, tedavi sürecinde beden algısı ve depresyonun dikkate alınmasının daha etkili ve bütüncül bir tedavi yaklaşımı için önemli olduğunu düşünmekteyiz.