Sultangazi Haseki Eğitim ve Araştırma Hastanesine bağlı Aile Hekimliği Polikliniklerinde, evlilik öncesi sağlık raporu için istenen hemoglobin elektroforezinin menzter indeksı kullanılarak gerekliliğinin ve kullanılabilirliğinin araştırılması


Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2022

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: TAMER MUTLU

Danışman: Mustafa Reşat DABAK

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Amaç: Evlilik öncesi sağlık muayenesi amacıyla aile hekimliği polikliniğine gelen hastalardan talasemi tarama amaçlı elektroforez istenmektedir. Amacımız Mentzer indeksinin beta talasemi taşıyıcılığı arasındaki ilişkiyi belirleyerek, Mentzer indeksinin tarama testi olarak kullanılabilirliğini araştırmaktır. Gereç ve Yöntemler: Evlilik raporu amacıyla tarama amaçlı istenilen elektroforez hem ekonomik hem iş gücü açısından bir yüktür. Mentzer indeksi kullanılarak seçili vakalarda elektroforez istem sayısı azaltılabilir. 70 kişilik beta talasemisi taşıyıcısı ve kontrol grubu olarak 70 kişilik demir eksikliği anemisinden oluşan 2 grup karşılaştırıldı. Bu gruplarda Mentzer indeksinin duyarlılığı ve özgüllüğü hesaplandı. Bulgular: Beta talasemi ve demir eksikliği anemisinden oluşan iki grup karşılaştırıldı. Demir eksikliği anemisi için Mentzer indeksinin (MCV/RBC) <13 için duyarlılığı %67.1, özgüllüğü ise %91,4 olarak saptandı. Çalışmamızda ayrıca demir eksikliği anemisi ve beta talasemi taşıyıcılığı grupları arasında WBC,RBC, HGB, MCV, PLT,MCV,MCH,MCHC,RDW,NEU,LYM sayıları karşılaştırıldı. Beta talasemi taşıyıcısı hastalarında ortalama WBC,RBC,HGB, HCT, MCHC değerleri yüksek bulunurken diğer taraftan ortalama MCV ve MCH değerleri ile Mentzer indeksi düşük bulunmuştur. RDW, PLT,NEU değeri ile beta talasemi taşıyıcılığı ve demir eksikliği anemisi arasında istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki saptanmamıştır. Sonuç: Çalışmada Mentzer indeksi talasemi tanısı koymada zayıf fakat demir eksikliği anemisini ekarte etmede güçlü bir gösterge olarak kullanılabilir. Demir eksikliği anemisi vakaları tespit edildiğinde anemisi düzeltildikten sonra tekrar Mentzer indeksi bakılarak gerekirse o zaman hemoglobin elektroforezi bakılabilir. Anahtar Sözcükler: hemeglobin elektroforezi, birinci basamak tarama programı, Mentzer indeksi, beta talesemi