Acil servise göğüs ağrısı ile başvuran olgularda akut koroner sendrom tanısı koyma ve mortalite tahmininde HE-MACS skorunun T-MACS, GRACE ve HEART skoru ile karşılaştırılması
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2025
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: ALİ İSKAN ULUÇ
Danışman: Burcu BAYRAMOĞLU
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:AMAÇ: Akut koroner sendromlar tüm dünya genelinde kardiyovasküler nedenli mortalite ve morbiditenin önemli nedenlerinden biridir. Çalışmamızda, acil servise göğüs ağrısı ile başvuran hastalarda HE-MACS, T-MACS, GRACE ve HEART skorlama sistemlerinin, AKS tanısı koyma ve 1 aylık mortaliteyi öngörmedeki etkinliklerinin değerlendirilmesi amaçlandı. GEREÇ VE YÖNTEM: Çalışmamız 10.04.2025 ile 10.10.2025 tarihleri arasında, Sağlık Bilimleri Üniversitesi Şehit Prof. Dr. İlhan Varank Eğitim ve Araştırma Hastanesi Acil Tıp Kliniği'ne göğüs ağrısı ile başvuran 478 hasta ile prospektif olarak gerçekleştirildi. Çalışmaya katılmaya onay veren hastaların vital bulguları, anamnezleri, fizik muayene bulguları, kan tetkiklerinin sonuçları ve EKG bulguları kaydedildi. Bu verilerden HE-MACS, T-MACS, GRACE ve HEART skorları hesaplandı. Hastaların başvurudaki sonlanımı ve 30 günlük mortalite sonucu, çalışmaya dahil edilen hastalardan alınan onam ile telefon aracılığıyla iletişime geçilerek elde edildi. Elde edilen verilerin istatistiksel analizi yapıldı. BULGULAR: HE-MACS ve T-MACS skorlarına göre çok düşük ve düşük risk grubunda bulunan hastalarda AKS riskinin düşük olduğu, orta ve yüksek risk grubu olarak tanımlanan hasta grubunda AKS riskinin yüksek olduğu görüldü. HE-MACS skoru ile mortalite riski arasında anlamlı ilişki saptanmadı. T-MACS skorunda çok düşük ve düşük risk grubu olarak tanımlanan hastalarda mortalite riskinin düşük olduğu, orta ve yüksek risk grubu olarak tanımlanan hastalarda mortalite riskinin yüksek olduğu görüldü. HEART ve GRACE skorları arttıkça hastaların AKS ve mortalite riskinin arttığı saptandı. SONUÇ: Çalışmamızda HE-MACS skorunun çok düşük ve düşük riskli olan hasta gruplarında AKS ve mortaliteyi dışlamada başarılı olduğu saptandı. Bu sonuç HE-MACS skorunun acil serviste güvenli taburculuk kararlarında güçlü bir dışlama aracı olarak kullanılabileceğini düşündürmektedir. Ancak AKS tanısında en yüksek tanısal doğruluğun T-MACS skoru ile sağlandığı, bunu HEART skorunun izlediği ve her iki skorun tanısal performans açısından HE-MACS ve GRACE skorlarına üstün olduğu görüldü. Mortalitenin öngörülmesinde ise GRACE skorunun diğer skorlara kıyasla daha yüksek duyarlılık ve özgüllüğe sahip olması, bu skorun prognostik değerlendirmede belirleyici rolünü ortaya koymaktadır. Bulgularımız, tek bir risk skoruna dayalı yaklaşım yerine, tanısal süreçte T-MACS ve HEART skorlarının, prognostik değerlendirmede ise GRACE skorunun önceliklendirildiği bütüncül bir klinik yaklaşımın hasta yönetimini daha güvenli ve etkin hale getireceğini göstermektedir. Bu sonuçlar, acil servise göğüs ağrısı ile başvuran hastalarda kombine risk skoru kullanımının klinik karar verme süreçlerine anlamlı katkı sağlayabileceğini desteklemektedir. ANAHTAR KELİMELER: göğüs ağrısı, AKS, mortalite, HE-MACS, T-MACS, GRACE, HEART