Gestasyonel diabetes mellitus tanılı gebelerde umblikal arter serebral arter uterin arter doppler ultrason indekslerinin AUCR ve serebroplasental oranın perinatal dönemde yoğun bakıma gidişi öngörmedeki etkisi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, ANKARA ŞEHİR SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, CERRAHİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2026
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: BETÜL NUR PEKER
Danışman: Atakan TANAÇAN
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Bu çalışmanın amacı gestasyonel diyabetes mellitus tanılı gebelerde umbilikal arter, orta serebral arter ve uterin arter doppler ultrason indekslerinin, AUCR (Amniotic-Umbilical-to-Cerebral Ratio) değerinin ve serebroplasental oran ölçümlerinin perinatal dönemde yenidoğan yoğun bakım ünitesine yatışı öngörmedeki etkisini değerlendirmektir. Gereç ve Yöntem: Bu prospektif gözlemsel çalışmaya tek merkezde takip edilen gestasyonel diyabetes mellitus tanılı gebeler ile sağlıklı gebeler dahil edilmiştir. Tüm olguların obstetrik izleminde fetal biyometri, maternal ve fetal doppler parametreleri standardize protokollerle ölçülmüştür. Perinatal sonuçlar kayıt altına alınmış ve iki grup karşılaştırılmıştır. Gestasyonel diyabetes mellitus alt grupları (diyet ile kontrol edilen ve farmakolojik tedavi gerektiren) ayrıca değerlendirilmiştir. Alıcı işletim karakteristik eğrisi analizleri ile yenidoğan yoğun bakım ünitesi yatışı için kestirim değerleri incelenmiştir. Bulgular: Gestasyonel diyabetes mellitus grubunda maternal yaş ve hemoglobin A1c düzeyi anlamlı derecede yüksek bulunmuştur (p < 0,05). AUCR değeri, serebroplasental oran ve uterin arter direnç indeksi gestasyonel diyabetes mellitus tanılı gebelerde kontrol grubuna göre anlamlı derecede yüksek saptanmıştır (p < 0,05). Preterm doğum ve sezaryen oranları gestasyonel diyabetes mellitus grubunda anlamlı olarak daha yüksek bulunmuştur (p < 0,001). Yenidoğan yoğun bakım ünitesine yatış gereksinimi gestasyonel diyabetes mellitus grubunda anlamlı olarak artmıştır (p = 0,002). Farmakolojik tedavi gerektiren alt grupta doppler bozuklukları daha belirgin olup umblikal arter eğri altında kalan alan ve serebroplasental oran değerleri daha yüksek bulunmuştur (p < 0,01). Alıcı işletim karakteristik eğrisi analizinde AUCR, hasta yaşının ve ultrasonografi yapılan gebelik haftasının yenidoğan yoğun bakım ihtiyacını öngörmede anlamlı olduğu gösterilmiştir. Sonuç: Gestasyonel diyabetes mellitus, fetoplasental ve uteroplasental dolaşımda belirgin değişikliklere yol açmakta ve perinatal dönemde olumsuz sonuç riskini artırmaktadır. Doppler ultrason parametreleri, özellikle AUCR ve serebroplasental oran ölçümleri, yenidoğan yoğun bakım ihtiyacının öngörülmesinde değerli prognostik belirteçler olabilir. Bu nedenle gestasyonel diyabetes mellitus tanılı gebeliklerde doppler ultrason değerlendirmesinin klinik yönetim süreçlerine düzenli olarak dahil edilmesi gerektiği düşünülmektedir. Anahtar Kelimeler: Gestasyonel diyabetes mellitus; Doppler ultrason; Umblikal arter; Orta serebral arter; Uterin arter; Serebroplasental oran; Perinatal sonuçlar; Yenidoğan yoğun bakım ünitesi; Hba1c; AUCR