Endobronşial ultrasonografi eşliğinde yapılan transbronşial iğne aspirasyon örneklerinde CD4, CD8 ve CD68' in granülomatöz hastalıklarda tanı değeri
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, İSTANBUL YEDİKULE GÖĞÜS HASTALIKLARI VE GÖĞÜS CERRAHİSİ SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2021
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: ZEHRA BUŞRA ÖZBOLAT
Danışman: Halide Nur ÜRER
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:AMAÇ: Mediastinal/hiler lenfadenopati yapan granülomatöz hastalıklardan sarkoidoz ve tüberküloz ayırıcı tanısında benzer klinik, radyolojik ve histolojik belirtileri sebebi ile zorluk yaşanmaktadır. Çalışmamızda Endobronşial Ultrasonografi eşliğinde Transbronşial İğne Aspirasyonu (EBUS-TBİA) sitolojik örneklerinde immünhistokimya boyama ile CD4+ T lenfosit hücre sayısı, yüzdesi, CD8+ T lenfosit hücre sayısı, yüzdesi ve CD4/CD8 oranı ve makrofaj belirteci olan CD68'in granülomatöz hastalık olan sarkoidoz ve tüberküloz ayırıcı tanısına katkısının değerlendirilmesi amaçlanmıştır. GEREÇ VE YÖNTEM: Bu retrospektif çalışmada, Sağlık Bilimleri Üniversitesi Yedikule Göğüs Hastalıkları ve Göğüs Cerrahisi Eğitim ve Araştırma Hastanesi'nde 01/01/2019-31/12/2019 tarihleri arasında mediastinal ve/veya hiler lenf nodu genişlemesi nedeni ile EBUS-TBİA yapılan vakalar incelendi. EBUS TBİA ile patolojik olarak granülomatöz lenfadenit tanısı almış ve 6 aylık takipleri yapılmış olan 85 vaka çalışmaya dahil edildi. Hastaların lenf nodu örneklerinden alınan kesitler immünhistokimyasal yöntemle CD4, CD8, CD68 monoklonal antikorları ile boyandı. Sitoplazmik ve membranöz koyu kahverengi boyanma immün reaksiyon pozitif olarak kabul edildi. CD4+ T lenfosit hücre sayısı, yüzdesi, CD8+ T lenfosit hücre sayısı, yüzdesi ve CD68 boyanma yoğunluğu sarkoidoz tüberküloz hastaları arasında karşılaştırıldı. BULGULAR: Çalışmaya alınan hastaların 55(%64,7)'i sarkoidoz, 30'u (%35,3) tüberküloz idi. Yaş ortalamaları 48,0±14,5 olup, 31'i (%36,5) erkek ve 54'ü (%63,5) kadındı. Tüberküloz ve sarkoidoz olgularının lenf nodu örneklerinin immünhistokimyasal yöntemle değerlendirilmesi sonucunda CD4+ T lenfosit, CD8+ T lenfosit sayı ve yüzdeleri ve CD4/CD8 oranları karşılaştırıldı. CD4+ T lenfosit hücre sayısı sarkoidoz grubunda medyan 83(33-223), tüberküloz grubunda 19(8-66), CD4+ T lenfosit yüzdesi sarkoidoz grubunda medyan 18,5(6-42,5), tüberküloz grubunda 6,1(2-23,3) idi (sırasıyla p 33 alındığında özgüllük %70, duyarlılık %74,55, pozitif prediktif değer %82,00, negatif prediktif değer %60, doğruluk oranı %72,9 bulundu. CD4 yüzdesi için kestirim değeri >4,2 alındığında özgüllük %40, duyarlılık %90,91, pozitif prediktif değer %73,5, negatif prediktif değer %70,6 ve doğruluk %72,9 bulundu. CD4/CD8 için kestirim değeri >0,55 alındığında, özgüllük %66,67, duyarlılık %74,55, pozitif prediktif değer %80,4, negatif prediktif değer %58,8, doğruluk oranı %71,8 bulundu (sırasıyla, p=0,000, p=0,003, p=0,000). CD8 T lenfosit sayı ve yüzdesi ise sarkoidoz hastalarını tüberküloz hastalarından ayırmada istatistiksel olarak anlamlı bulunmamıştır (sırasıyla, p=0,150, p=0,245). Bu kestirim değerleri ile CD4 T lenfosit sayısı, yüzdesi ve CD4/CD8 oranı sarkoidoz hastalarını tüberküloz hastalarından ayırmada kullanılabilir. SONUÇ: Çalışmamız, mediastinal lenf nodu örneğinin immünohistokimya analizi ile CD4+ T lenfosit sayısı, yüzdesi ve CD4/CD8 oranının sarkoidoz hastalarını tüberküloz hastalarından ayırt etmeye katkı sağladığını gösterdi. Mediastinal lenfadenopatili hastalarda tek bir girişimsel işlemde EBUS-TBİA ile hem granülomatöz patoloji saptanıp hem de CD4 ve CD8 T lenfosit için immün boyama ile sarkoidoz tüberküloz ayırımı yapılabilir. Anahtar Sözcükler: Granülomatöz hastalıklar, Sarkoidoz, Tüberküloz, EBUS TBİA, CD4, CD8, CD68