Prematür ejakülasyon ve/veya erektil disfonksiyonu olanlarda çocukluk çağı travmalarının ve cinsel benlik şemalarının rolünün, çocukluk çağı travmaları ve cinsel benlik şemaları arasındaki ilişkinin incelenmesi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2022
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: SİBEL KUTLUBAY
Danışman: Yasir ŞAFAK
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Giriş ve Amaç: Prematür ejakülasyon (PE) ve erektil disfonksiyon (ED) en sık görülen erkek cinsel işlev bozukluklarıdır. Cinsel işlev bozukluklarının ortaya çıkmasında ve sürmesinde çok sayıda psikososyal ve kültürel etken birlikte rol oynamaktadır. Bunlar, doğuştan getirilen özellikler olabildiği gibi yetişme koşulları, ailenin tutumu, eğitim, yetiştiği alt kültürün cinselliğe bakışı, yaşanılan psikolojik travmalar vb. nedeniyle sonradan edinilen özellikler de olabilir. Cinsel işlev bozukluklarının psikojenik kökeni göz önüne alındığında en sık görülen iki erkek cinsel işlev bozuklukluğunun çocukluk çağı travmaları ve cinsel benlik şemaları ile ilşkisini incelemek literatüre katkı sağlayacaktır. Literatürde erkek cinsel işlev bozuklukları ile çocukluk çağı travmalarını inceleyen çalışmalar kısıtlıdır. Bugüne kadar erkeklerde cinsel benlik şemalarının cinsel işlev bozuklukları ile ilişkisini inceleyen çalışma yapılmadığı görülmüştür. Bu çalışmanın amacı prematür ejakülasyon ve/veya erektil disfonksiyonu olanlarda çocukluk çağı travmalarının ve cinsel benlik şemalarının rolünü, çocukluk çağı travmaları ve cinsel benlik şemaları arasındaki ilişkiyi incelemektir. Yöntem: Çalışmaya Dışkapı Yıldırım Beyazıt Eğitim ve Araştırma Hastanesi Psikiyatri ve Üroloji Kliniğine başvuran Prematür ejakülasyon (PE) ve/veya Erektil disfonksiyon (ED) tanısı konan 110 hasta ve 110 sağlıklı gönüllü alınmıştır. Araştırma katılımcılarına Sosyodemografik Veri Formu, Erkekler İçin cinsel Öykü Formu, Çocukluk Çağı Travmaları Ölçeği (ÇÇTÖ), Cinsel Benlik Şeması Ölçeği, Golombok-Rust Cinsel Doyum Ölçeği (GRCDÖ) ve STAI I-II Durumluk ve Kaygı Ölçeği uygulanmıştır. Bulgular: Prematür ejakülasyon (PE) ve erektil disfonksiyon (ED) tanısı olan hasta grubu ile kontrol grubu kıyaslandığında çocukluk çağı travmaları cinsel istismar ve fiziksel istismar alt boyutlarında kontrol grubunun daha yüksek puan aldığı tespit edilmiştir. Hasta grubu ve kontrol grubu cinsel benlik şemaları açısından kıyaslandığında her iki grup arasında fark olmadığı bulunmuştur. Yine hasta grubu ve kontrol grubunu cinsel benlik şemaları açısından şematik-aşematik olmalarına göre kıyasladığında gruplar arasında fark olmadığı görülmüştür. Hasta grubunda yapılan ölçek korelasyonları sonucunda oluşturulan aracılık modelleri sonucuna göre çocukluk çağında yaşanan fiziksel ihmalin erişkinlikte Golombok-Rust Cinsel Doyum Ölçeği (GRCDÖ) dokunma alt boyutunda sorun yaşanmasına neden olduğu görülmüştür. Ancak kişinin dolaysız/açık sözlü cinsel benlik şemasına sahip olması durumunda fiziksel ihmalin dokunma üzerindeki bu negatif etkisinin azaldığı tespit edilmiştir. Tartışma ve Sonuç: Bulgularımız ışığında çocukluk çağı travmalarının özellikle cinsel ve fiziksel istismar alt boyutunun PE ve ED gelişimini öngörmediği ve cinsel benlik şemaları açısından sağlıklı gönüllülerle hasta grubu arasında fark olmadığı görülmektedir. Ancak çocukluk çağı travmalarının belirli alt boyutlarının erkek cinsel işlevleri üzerine olumsuz etkileri olduğu ve belirli cinsel benlik şemalarına sahip olmanın bu olumsuz etkiyi azaltıcı yönde etki ettiği öne sürülebilir. Anahtar kelimeler: Prematür ejakülasyon, Erektil disfonksiyon, Çocukluk çağı travmaları, Cinsel benlik şemaları