Sıçan epistaksis modelinde heparine bağlı hemostatik anomalilerde mikrogözenekli polisakkarit hemosferlerin etkinliği


Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, İSTANBUL KARTAL DR. LÜTFİ KIRDAR ŞEHİR SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, KULAK BURUN BOĞAZ VE BAŞ-BOYUN CERRAHİSİ ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2024

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: MEHMET BURAK VELİOĞLU

Danışman: Ayşe Aslı ŞAHİN YILMAZ

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Amaç: Epistaksis nazal kaviteden kaynaklanan sistematik veya lokal sebeplere bağlı gelişen kanama anlamına gelir ve hastada minör kanamalardan, hayatı tehdit edecek ciddi kanamalara kadar farklı klinik tablolara yol açabilir. Bu yüzden mevcut tedavi yöntemlerine alternatif olarak yeni hemostatik ajanlar epistaksiste denenmiştir. Mikrogözenekli polisakkarit hemosferler (MPH) yeni nesil hemostatik ajan olup nişasta özlüdür ve koagülasyon faktörlerine etki etmeden osmotik gücüyle kan hücre elemenlarının yoğunluğunu arttırarak etki gösterir. Heparin ve türevleri ajanlar günümüzde hastalar tarafından yaygın kullanılmaktadır. MPH'ın heparinize hastalardaki etkinliğinin rat epistaksis modeli oluşturularak değerlendirilmesi amaçlanmıştır. Gereç ve Yöntem: Bu çalışmada ağırlıkları 210-250 gram arasında 28 adet erkek Winstar rat modeli kullanıldı. Sıçanlar, rastgele sayı tablosu kullanılarak, her biri 7 hayvandan oluşan 4 gruba randomize edilmiştir. Grup 1, kontrol grubu heparinize edilmeyen, epistaksis sonrası kanama salinle irrige edilen; grup 2, heparinize edilmeyen, epistaksis sonrası, MPH uygulanan; grup 3, kontrol heparinize edilen, epistaksis sonrası kanama salinle irrige edilen; ve grup 4, heparinize edilen, epistaksis sonrası MPH uygulanan grup olarak belirlendi. Grup 3 ve 4'e eşit hacimde standart heparin sodyum (640 IU/kg) intraperitoneal olarak günde 3 kez 3 gün süreyle verildi. 3. günde tüm sıçanlara 30 mg/kg ketamin hidroklorür (Ketasol) ve 5 mg/kg ksilazin (Rompun) intraperitoneal enjeksiyonu ile anestezi uygulandı. Tüm gruplarda, ön nazal septal mukoza tek taraflı olarak kesilerek standart bir sıçan burun kanaması modeli oluşturuldu. Nazal septumun ön kısmı 22G siyah enjektör ucu kıvrılarak septumda kartilaj hasarı oluşturmadan lineer bir mukozal hasar oluşturulması sağlandı. Kanamanın başlangıcı (yani anterior nazal septal mukozanın kesilmesi) ile hemostazın sağlanması arasındaki süre, hemostaz süresi (kanama zamanı) olarak tanımlandı ve bir kronometre kullanılarak ölçüldü. Deneyde kullanılan her karegaz tampon random bir şekilde numaralandırılarak işlemden önce ve sonra, hassas bir laboratuvar terazisi kullanılarak tartıldı ve ağırlık farkı, kanama miktarının bir ölçüsü olarak kullanıldı. Grup 2 ve 4 teki sıçanlarda oluşturulan epistaksis sonrası MPH uygulaması için aplikatör ucuna mavi intraket (22G) yerleştirildi ve kanama başlangıcı sonrası kanama odağına her sıçanda 1 puff olmak üzere eşit miktarda uygulandı. Grup 1 ve 3'te oluşturulan epistaksis sonrası kanama odaklarına ise her sıçana 1 cc olmak üzere eşit miktarda salin solüsyonu uygulandı ve kanama zamanları, kanama miktarları not edildi. iii Bulgular: Çalışmamızda heparin tedavisi almayan salin uygulanan grupta epistaksis kanama zamanı heparinize salin uygulanan grupta ortalama 89,6 saniyeden 164,6 saniyeye yükselmiş (p<0,005) kanama miktarı ise ortalama 0,119 gr. dan 0,348 grama (p<0,005) çıkmıştır. Heparinize salin uygulanan grupta epistaksis kanama zamanı heparinize MPH uygulanan grupta ortalama 164,6 saniyeden 34,4 saniyeye düşmüş (p<0,005), kanama miktarı ise ortalama 0,348 gr. dan 0,134 gr grama (p<0,005) düşmüştür. Sonuç: Heparinli salin uygulanan sıçan grubunda kanama zamanı; heparinsiz salin, heparinsiz MPH, heparinli MPH uygulanan gruplardan anlamlı (p<0.05) olarak daha yüksekti. Heparinsiz salin uygulan sıçan grubunda kanama zamanı; heparinsiz MPH, heparinli MPH gruplarından anlamlı (p<0.05) olarak daha yüksekti. Heparinli salin uygulanan sıçan grubunda kanama miktarı heparinsiz salin, heparinsiz MPH, heparinli MPH uygulanan gruplardan anlamlı (p<0.05) olarak daha yüksekti. Heparinsiz salin uygulanan sıçan grubunda kanama miktarı heparinsiz MPH uygulanan sıçan grubundan anlamlı (p<0.05) olarak daha yüksekti. Heparinli MPH grubunda kanama miktarı heparinsiz MPH grubundan anlamlı (p<0.05) olarak daha yüksekti. Mevcut in vivo çalışmamız MPH'ın normal ve heparinle önceden tedavi edilmiş sıçanlarda, belirgin ve etkin hemostatik bir etkiye sahip olduğunu göstermiştir.