Kronik kas-iskelet sistemi ağrısı olanların psikososyal risk faktörleri açısından değerlendirilmesi ve kaygı durumunun etkisinin incelenmesi

---

Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, İSTANBUL GAZİOSMANPAŞA SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2022

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: KAAN KILIÇ

Danışman: Okcan BASAT

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Giriş ve Amaç: Bu çalışmanın amacı; en az 3 aydır kronik kas iskelet sistemi ağrısı olan hastalarda ağrının psikososyal risk faktörleri açısından değerlendirilmesi ve kaygı durumuna etkisinin incelenmesidir. Yöntemler: Bu çalışma; tek merkezli ve kesitsel bir araştırma olarak planlandı. Gaziosmanpaşa Eğitim ve Araştırma Hastanesi Aile Hekimliği Polikliniği'ne Şubat-Haziran 2022 tarihleri arasında başvuran 18- 65 yaş arası hastalardan en az 3 aydır kas-iskelet sistemi ağrısı olan ve çalışmaya dahil etme kriterlerini karşılayan 203 hasta ile gerçekleştirildi. Verileri elde etmek için; Hasta Bilgi Formu, Sarı Bayrak Anketi (SBA) ve Durumluk-Sürekli Kaygı Envanteri (D-SKE) kullanıldı. p<0.05 istatistikçe anlamlı kabul edildi. Bulgular: Çalışmaya dahil edilen 203 kişinin yaşları ortalama 45,38±12,68 olup %67'sinde (n=136) bel ağrısı, %52,2'sinde (n=106) boyun ağrısı bulunmaktaydı. Ölçeklerden alınan toplam puanlar SKE için 44,31±8,27 iken; DKE için 41,01±10,77, SBA için 73,05±16,80 ve VAS için 6,09±1,92 idi. VAS puanları ile SKE, DKE ve SBA puanları arasında pozitif yönlü anlamlı bir ilişki saptandı (p=0.018; p=0.048; p<0.001, sırasıyla). Kadınlarda, yayılan ağrılarda ve geliri düşük olanlarda SKE ve DKE toplam puanı daha yüksekti (p<0.001; p=0.002; p<0.001; p=0.001; p=0.033; p<0.001, sırasıyla). SBA toplam puanı 41 yaş ve üstünde (p<0.001), ilkokul mezunlarında (p<0.001), evlilerde (p<0.001), ev hanımlarında (p<0.001), geliri düşük olanlarda (p=0.002), obezlerde (p<0.001), kronik hastalık olanlarda (p<0.001), yayılan ağrılarda (p<0.001), tedavi alanlarda (p<0.001) ve tedaviden fayda görmeyenlerde (p=0.047) daha yüksek bulundu. SKE ve DKE ile SBA toplam puanı arasında pozitif yönlü ve istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki saptandı (p<0.001 ve p=0.006). Sonuç: Bu çalışmada; kronik kas iskelet sistemi ağrısı olan kişilerde ağrının psikososyal etkilerinin orta-yüksek düzeyde olduğu gözlenmiş olup durumluk ve sürekli kaygı düzeyleri arttıkça da artmakta idi. Kadınlarda, geliri düşüklerde, ağrısı daha şiddetli olanlarda ve yayılan ağrısı olanlarda kaygı düzeyi daha yüksekti. İleri yaş, düşük eğitim düzeyi, evli olmak, düşük gelir düzeyi, obez olmak, kronik hastalık varlığı, yayılan ağrılar ve tedaviden fayda görmemek ağrının psikososyal etkilerini olumsuz etkilemekte idi.