Prediyabetik hastalarda aort topuzu genişliğinin değerlendirilmesi

---

Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, İSTANBUL SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2023

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: ÖMER FARUK TACAR

Danışman: Turgut KARABAĞ

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Giriş: Aort topuz genişliğinin artması kardiyovasküler hastalık tanısını güçlendiren parametrelerden biridir ve bu genişlik PA-AC grafisi ile aort topuzunun en geniş sol yan duvarından trakea başladığı sol yan duvarına doğru uzanan düz hayali çizginin ölçümü ile bulunur. Aort topuzunu genişleten nedenler arasında tip2 diyabetes mellitus, hipertansiyon, koroner arter hastalığı (KAH), uyku apne sendromu (OSA), metabolik sendrom gibi birçok hastalığın var olduğu ve istatistiksel olarak da anlamlı sonuçların ortaya konulduğu birçok araştırma mevcuttur. Metod: Biz de retrospektif olgu kontrol çalışması olarak prediyabetik hastalarda aort topuzu genişliği arasında anlamlı ilişki olup olmadığını araştırdık. Bulgular: Çalışmamızda 100 kişilik kontrol grubu ve 100 kişilik prediyabet olduğu düşünülen hasta grubu olmak üzere iki grup oluşturuldu. Prediyabetik bireylerin yaş ortalamasının (46,6±10,3 yıl) sağlıklı bireylerin yaş ortalamasına kıyasla (44,3±9,6 yıl) istatistiksel olarak birbiri ile uyumlu olduğu görülmüştür (p=0,109). Kadın ve erkek dağılımının her iki grupta benzer oranda olduğu gözlenmiştir (p=0,133). Her iki grup karşılaştırıldığında AKŞ, Hba1c, üre, kreatinin, AST, total kolesterol, trigliserit, LDL, insülin, Homa-IR değerleri prediyabetik grupta kontrol grubundan istatistiksel olarak anlamlı yüksek olduğu görülmüştür. Sırası ile p değerleri (p<0,001; p<0,001; p<0,001; p=0,008; p=0,010; p=0,008; p<0,001; p=0,009; p=0,018; p=0,013). HDL değeri de prediyabetik grupta istatistiksel olarak anlamlı düşük olduğu görülmüştür (p=0,043). Prediyabetik bireylerin aort topuz genişliği ortalamasının (34,7±3,90 mm) sağlıklı bireylerin aort topuz genişliği ortalamasına kıyasla (29,6±3,33 mm) istatistiksel olarak anlamlı düzeyde yüksek olduğu görülmüştür (p=0,001). Modele göre aort topuz genişliği değişime en fazla katkının Hba1c değişkeninin yaptığı gözlenmiştir (β=5,201). Aort topuz genişliği değişime ikinci en yüksek katkının ise Dummy değişkenle modele alınan cinsiyet değişkeni (β=2,363) olduğu gözlendi. Erkek cinsiyetteki bireylerin aort topuz genişliğinin daha yüksek seviyelerde olacağı tahmin edilmiştir.Kadın olmanın ise aort topuz genişliği konusunda koruyucu bir faktör olduğu öngörülmektedir. Yaş değişkenin de aort topuz genişliği değişime neden olan diğer bir faktör olarak karşımıza çıkmaktadır (β=0,181). Bu bağımsız değişkenlerin baz alındığı modelimizde öngörülen bu formülle de [Aort Topuz Genişliği= sabit (-7,473) + (Yaş*0,181) + (Cinsiyet*2,363) + (HbA1c*5,201)] aort topuz genişliğini tahmin edilebilmektedir (R2=0.614). Sonuç: Çalışmamızda prediyabetli bireylerde aort topuz genişliği sağlıklı bireylerden daha yüksek bulunmuştur. Daha fazla hasta sayısı içeren çalışmalar ile bulgularımızın desteklenmesine ihtiyaç vardır.