Tanısı bilinmeyen servikal lenfadenopatilerin eksizyon kararını vermede kullanılacak yeni bir yöntem: LAP eksizyon hesaplama denklemi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, İSTANBUL HASEKİ SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, CERRAHİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2025
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: EYMEN FIRINCIOĞULLARI
Danışman: Abdullah KARATAŞ
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç : Servikal lenfadenopatilerin benign ve malign karakterlerinin doğru ayrımı uygun tedavi yaklaşımının belirlenmesi ve gereksiz eksizyonların önüne geçilmesi açısından kritik öneme sahiptir. Literatürde tanısal amaçlı eksizyonel biyopsi kararının verilmesinde hâlâ eksiklikler olduğu görülmektedir. Bu çalışmada etyolojisi bilinmeyen servikal lenfadenopati vakalarında tanısal eksizyonel biyopsi kararına etki eden parametreler incelenmiş ve bu doğrultuda biyopsi kararında yol gösterici olabilecek bir denklem geliştirmek hedeflenmiştir. Gereç ve Yöntem : Çalışmamıza 2010 – 2024 yılları arasında kliniğimizde ; boyunda etyolojisi bilinmeyen lenfadenopati saptanan, 18 yaşından büyük, hematolojik tanı testleri olan, anemnezde malign veya granülamatöz hastalık tanısı olmayan, boyun bölgesine yönelik US, BT ve/veya MR incelemeleri olan, eksizyonel biyopsi öncesi PET çekimi yapılan ve nihai olarak tanısal amaçlı eksizyonel biyopsi yapılmış 167 hasta dahil edildi. 18 yaşından küçük olan hastalar ile hematolojik tanı testleri, yukarıda bahsedilen görüntüleme yöntemleri ve ameliyat öncesi PET incelemesi olmayan hastalar çalışma dışı bırakıldı. Çalışmamıza dahil edilen hastalar eksizyonel biyopsi materyallerinin histopatolojik değerlendirme sonucuna göre benign ve malign olarak iki gruba ayrıldı. Gruplar yaş, cinsiyet, B semptomları varlığı, Sistemik Inflamasyon Indeksi, LAP lokalizasyonu, LAP aks oranları, BT ve/veya MR özellikleri, PET SUVMax değerleri ve İİAB sonuçları açısından karşılaştırıldı ve maligniteyi tahmin etme üzerindeki etkilerine bakıldı. Bulgular : Çalışmaya dahil edilen hastaların ortalama yaşı 45.1±14.8 yıl iken; 77'si kadın (%46.1), 90'ı erkekti (%53.9). Yapılan tek değişkenli regresyon analizinde yaşın her bir yıl artışının malignite ihtimalini odds düzeyinde %3 arttırdığı (p=0.003), erkek olmanın maligniteyi 2.69 kat (p=0.002), B semptomunun varlığının 2.94 kat (p=0.004), Malign İİAB'nin 4.98 kat (p=0.003), malign BT LAP raporunun 2.01 kat (p=0.058), malign MR LAP raporunun 1.13 kat (p=0.721) arttırdığı bulundu. LAP lokalizasyonu ile malignite potansiyeli arasında anlamlı bir ilişki saptanmadı (p=0.277). Malign hastalarda Sİİ'nin anlamlı derecede yüksek (p<0.001) olduğu gösterildi. Çalışmamızda önerilen eşik değer 762 olarak belirlendi. Sİİ'nin malignite öngörüsünde kullanılabilecek iyi düzeyde belirteç olduğu gösterildi. USG'de L/T aks oranı azaldıkça malign hastalık potansiyelinin anlamlı şekilde arttığı (p<0.001) gösterildi. Çalışmamızda önerilen eşik değer 1.75 olarak belirlendi. Düşük L/T aks oranının maligniteyi öngörmede bağımsız bir prediktör olarak kullanılabileceğini gösterildi. Malign hastalardaki SUVMax değerinin benign hastalara göre anlamlı derecede yüksek olduğu (p<0.001) gösterildi. Önerilen eşik değer 12.3 olarak belirlendi. Maligniteyi öngörmede PET'in bağımsız ve anlamlı bir prediktör olduğu gösterildi. Sonuç : Servikal bölgede saptanan lenf nodunun malign potansiyelini ön görmede Sİİ, PET ve USG'deki L/T oranı bağımsız ve anlamlı prediktörlerdir. Eksizyon kararını verirken gerekli labaratuvar tetkikleri yapıldıktan ve görüntüleme yöntemleri kullanıldıktan sonra aşağıdaki denklem kullanılarak LAP'ın malignite potansiyeli belirlenmeli ve sonuç ( (π^) ) 0.5'ten büyük ise eksizyon kararı verilmelidir. ln((π^) ̂/(1-(π^) ))= -0.063+ 0.001 (SII) + 0.184 (PET) – 1.893 (L/T) Anahtar Kelimeler : Servikal Lenfadenopati, SUVMax, Sistemik İnflamasyon İndeksi, Ultrason L/T Aks Oranı, LAP Eksizyon Hesaplama Denklemi