Prediyabet ve tip 2 diyabette hastalıkla ilişkili semptomların değerlendirilmesi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, ANKARA KEÇİÖREN SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2020
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: SİBEL ENGİN
Danışman: Mustafa ALTAY
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Diyabet tüm dünyada ve ülkemizde oldukça yaygın görülen, kişinin yaşam kalitesini etkileyen, birçok komplikasyona neden olabilen, yaşam süresini kısaltan ve sağlık sistemlerine ciddi yük getiren kronik bir hastalıktır. Bu nedenle diyabetin erken tanınmasına ve önlenmesine yönelik girişimler oldukça önemlidir. Prediyabet adı verilen ve diyabet öncesi dönem olarak tanımlayabildiğimiz süreç bize diyabeti önlemek adına büyük bir fırsat sunmaktadır. Prediyabet döneminde görülen diyabet semptomlarının saptanması ve tanınması adına yapılmış çok fazla çalışma bulunmamaktadır. Çalışmamızda prediyabet ve diyabette görülebilecek semptomları ve yaygınlıklarını saptamayı, iki grup arasında benzerlik ve farklılıkları tespit etmeyi amaçladık. S.B.Ü. Keçiören Eğitim ve Araştırma Hastanesi Aile Hekimliği, Endokrinoloji ve Metabolizma ve Dahiliye polikliniklerine başvuran, prediyabet veya diyabet tanısı ile takipli ya da yeni tanı almış, 18 yaş üzeri, okuryazar ve çalışmayı kabul eden bireyler çalışmaya dahil edilmiştir. 25 Haziran 2020 – 31 Temmuz 2020 tarihleri arasında, dahil etme kriterlerine uyan 161 prediyabetik, 160 diyabetik 321 katılımcıya yüz yüze görüşülerek anket uygulanmıştır. Anket olarak Türkiye'de de geçerlik ve güvenirlik çalışması yapılmış olan 'Diyabet Belirtileri Kontrol Listesi Ölçeği' kullanılmıştır.Hem prediyabet grubunda (88.2%), hem diyabet grubunda (89.4%) en sık görülen semptomun "halsizlik" olduğu, diyabetli bireylerde nöroloji ve hiperglisemi altboyutlarında görülen semptomların prediyabetli bireylere göre daha yaygın olduğu saptanmıştır. Uzun hastalık süresi ile, kadın cinsiyet olmakla, herhangi bir işte çalışmıyor olmakla, aile öyküsü mevcudiyeti ile, spor yapmıyor olmakla ve yüksek açlık kan şekeri ve yüksek HbA1c değerleri ile tüm altboyutlarda semptom yükünün arttığı görülmüştür. Eğitim düzeyi, aile öyküsü, eşlik eden hiperlipidemi, nöroloji ve hiperglisemi semptomlarının prediyabete göre diyabeti; kardiyoloji semptomlarının ise diyabete göre prediyabeti öngördürücü faktörler olduğu saptanmıştır.Özellikle; düşük eğitim seviyesi ve diyabetik aile öyküsüne sahip olan, eşlik eden hiperlipidemisi bulunan prediyabetli hastaların takipleri sırasında, nörolojik ve hiperglisemik semptomlarında tip 2 diyabet gelişimi noktasında bir artış olabilir. Bu açıdan prediyabete göre diyabeti öngörüdürücü olduğunu saptadığımız bu faktörlerin hasta vizitleri sırasında daha dikkatli sorgulanmasını önermekteyiz.