2020 yılında Türkiye havalimanlarında COVID-19 pandemisine yönelik alınan sağlık tedbirlerinin incelenmesi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, HAMİDİYE SAĞLIK BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ, HALK SAĞLIĞI ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2022
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: ZÜLEYHA TEKİN
Danışman: Güven BEKTEMÜR
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: 1.01.2020-31.12.2020 tarihleri arasındaki COVID-19 vaka sayıları değişimiyle, havacılık ve sağlık otoritelerince önerilen ve alınan sağlık tedbirlerinin Türkiye havalimanları özelinde dış hat yolcu sayılarına yansımasının incelenmesi amaçlanmaktadır. Gereç-Yöntem: Bu araştırma tanımlayıcı kesitsel bir çalışmadır. Araştırmada,ulusal sağlık ve havacılık yetkili otoritelerinden elde edilen ikincil veri kaynaklarından yararlanılmıştır. Veriler, SPSS 25 paket programı kullanılarak zaman serisi analizi yöntemleri ve Excel 2013 programında tanımlayıcı istatistik düzeyinde incelenmiştir. Bulgular: Türkiye'de sivil hava trafiğine açık 56 havalimanının %41'inde (n=23) 24 saat boyunca; %59'unda (n=33) ise uçak iniş-kalkış saatlerinde olmak üzere sağlık hizmet sunumu gerçekleştirilmektedir. Havalimanlarının %42'si (n=24) havalimanı sağlık denetleme merkezine sahiptir. 2020 yılındaki toplam dış hat yolcu sayısı 2019 yılına göre %71 azalış göstermiş olup, en keskin düşüş %100'e yakın seyreden yılın ikinci çeyreğinde yaşanmıştır. Zaman serisi analizinde seride trend etkisine ilişkin bir kanıt elde edilememiştir. Aylık dış hat yolcu sayılarındaki değişimin rassal olmadığı tespit edilmiştir. Sonuç: Salgının erken dönemlerinde vaka sayısı artışının havalimanlarında alınan halk sağlığı tedbirlerini direkt olarak artırdığı ve dış hat yolcu sayısında ciddi düşüşlere neden olduğu saptanmıştır. Uzamış salgın durumlarında alınan halk sağlığı tedbirlerinin ve seyahat kısıtlamalarının çok boyutlu risk değerlendirmesi yapılarak uygulanması önerilir. Anahtar Kelimeler: COVID-19, halk sağlığı, havalimanı, sağlık tedbirleri, seyahat kısıtlamaları, uluslararası yolcular