Kronik hemodiyaliz hastalarında malnütrisyon inflamasyon ateroskleroz sendromu ve oksidatif stres ilişkisi


Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, İSTANBUL BAŞAKŞEHİR ÇAM VE SAKURA ŞEHİR SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2025

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: KÜBRA KARABIÇAK

Danışman: Gürsel YILDIZ

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Amaç: Başakşehir Çam ve Sakura Şehir Hastanesi Nefroloji Kliniği Hemodiyaliz Ünitesi'nde kronik hemodiyaliz alan hastalarda Malnütrisyon İnflamasyon Ateroskleroz (MİA) Sendromu oranını saptamak ve MİA sendromu ile oksidatif stres ilişkisini incelemek amaçlanmıştır. Gereç ve Yöntem: Başakşehir Çam ve Sakura Şehir Hastanesi Nefroloji Kliniğinde haftada 3 gün hemodiyaliz alan hastaların verileri retrospektif ve kesitsel olarak incelendi. Malnütrisyon durumu için albümin değerleri ve beden kitle indeksleri, inflamasyon durumu için CRP değerleri, ateroskleroz tespiti için ise geçmiş görüntülemeleri hastane bilgi yönetim sistemi üzerinden taranarak kaydedildi. Oksidatif stres tayini için ise total oksidan ve antioksidan kapasite değerlendirildi ve bu değerlerden oksidatif stres indeksi (OSİ) hesaplandı. Gönüllü hastalardan onamları alınarak serum örnekleri alındı ve hastanemiz biyokimya laboratuvarı tarafından çalışıldı. Bulgular: MİA sendromu ileri yaş, erkek cinsiyet, hipertansiyon, diyabet, düşük HDL kolesterol düzeyi, düşük kreatinin seviyesi, yüksek GFR, düşük Kt/V, düşük URR ve tanımı gereği düşük serum albümin düzeyi ve koroner arter hastalığıyla anlamlı biçimde ilişkili bulunmuştur (p<0,05). Lojistik regresyon analizinde çok değişkenli modelde yaş, GFR, üre değişim oranı ve HDL kolesterol değerlerinin anlamlı bağımsız etkinliği gösterilmiştir(p<0,05). Buna karşın, oksidatif stres parametreleri (total oksidan seviyesi, total antioksidan kapasite ve oksidatif stres indeksi) ile MİA sendromu arasında anlamlı bir ilişki saptanmamıştır. Sonuç: Verilerimiz, MİA sendromunun çok faktörlü bir patogeneze sahip olduğunu ve özellikle kardiyometabolik risk faktörleriyle yakından ilişkili bulunduğunu göstermektedir. Oksidatif stres parametrelerinin MİA sendromunda anlamlı bir değişken olmaması, hastaların klinik stabilitesi, uzun diyaliz süresi ve antioksidan kapasite düzeylerinin korunmuş olmasıyla açıklanabilir. Anahtar Kelimeler: Malnütrisyon, İnflamasyon, Ateroskleroz, MİA sendromu, Hemodiyaliz, Kronik böbrek yetmezliği, Oksidatif stres, Total oksidan seviye (TOS), Total antioksidan kapasite (TAK), Oksidatif stres indeksi (OSİ)