Melanom dışı deri kanseri tanılı hastaların deri kanseri ve güneşten korunma ile ilgili bilgi, tutum ve davranışlarının değerlendirilmesi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, GÜLHANE TIP FAKÜLTESİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2023
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: SEMA NUR DOĞAN
Danışman: Gülşen AKOĞLU
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Giriş ve Amaç: Bazal hücreli karsinom (BHK) ve skuamöz hücreli karsinom (SHK), melanom dışı deri kanserlerinin (MDDK) en sık görülen türleridir. Sıklıkları, artan ultraviyole (UV) maruziyeti, değişen güneşlenme alışkanlıkları ve yaşlanan topluma paralel olarak değişkenlik gösterir. Bu tez çalışması ile ülkemizde MDDK tanısı almış hastaların deri kanseri risk faktörleri ve bu risk faktörleri içerisinde yer alan güneşten korunma davranışları ile ilgili bilgilerinin değerlendirilmesi amaçlanmıştır. Gereç ve Yöntem: Bu araştırma, S.B.Ü. Gülhane Eğitim ve Araştırma Hastanesi Deri ve Zührevi Hastalıklar Kliniğinde tek merkezli, tanımlayıcı, anket çalışması olarak yapıldı. 31.11.2016-31.08.2022 tarihleri arasında muayene edilip MDDK tanısı almış ve takip ve tedavisi yapılmış erişkin hastalar ve sağlıklı kontroller araştırma popülasyonunu oluşturdu. "Deri Kanseri ve Güneş Bilgi Ölçeği" (DKGBÖ), "Güneşten Korunma Davranış Ölçeği" (GKDÖ) ve araştırmacılar tarafından oluşturulan anket, MDDK tanılı hastalara ve sağlıklı bireylere uygulandı. Ölçekler puanlanarak ve anket sorularına verilen yanıtlar analiz edilerek MDDK tanısı almış hastalarla sağlıklı bireylerin deri kanseri, güneş ve güneşten korunma ile ilgili bilgi düzeyleri değerlendirildi. Bulgular: Çalışmaya, MDDK tanılı 125 hasta (49 kadın, 76 erkek) ve 125 sağlıklı birey (48 kadın, 77 erkek) olmak üzere toplam 250 kişi dahil edildi. Hasta grubunda yaş ortalaması 62,6±10,7; kontrol grubunda 61,6±9,1 yıldı. Gruplar arasında DKGBÖ puanları açısından istatistiksel olarak anlamlı bir farklılık yoktu (p>0,05). Genel olarak her iki grubun ortalama bilgi düzeyi düşük olarak saptandı. Hasta grubunun güneşten kaçınma ve GKDÖ puanı, kontrol grubundan istatistiksel olarak anlamlı düzeyde yüksekti (p>0,05). Güneş koruyucu krem kullanma ve şapka kullanma puanları açısından istatistiksel olarak anlamlı bir farklılık yoktu (p>0,05). Genel olarak her iki grubun GKDÖ puanları düşük olarak saptandı. Sonuç: Çalışmamızda MDDK tanılı ve sağlıklı bireylerin deri kanseri bilincinin ve güneşten korunma davranışlarının yetersiz olduğu gözlemlenmiştir