Akne hastalarında serum TIMP4 düzeylerinin ölçülmesi ve metabolik sendrom ile ilişkisinin değerlendirilmesi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, İSTANBUL PROF. DR. CEMİL TAŞÇIOĞLU ŞEHİR SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DERİ VE ZÜHREVİ HASTALIKLAR ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2026
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: FATİH MEHMET TOPDAĞ
Danışman: Ezgi AKTAŞ
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Akne vulgaris, pilosebase ünitenin etkilendiği ve etiyopatogenezinde birden fazla mekanizmanın rol oynadığı kronik inflamatuar bir deri hastalığıdır. Sebum üretiminde artış, foliküler hiperkeratinizasyon, cutibacterium acnes kolonizasyonu ve inflamatuar yanıt akne gelişiminde temel rol oynamaktadır. Metabolik sendrom; insülin direnci, santral obezite, dislipidemi ve hipertansiyon gibi bileşenleri içeren önemli bir halk sağlığı sorunudur ve kronik inflamatuar deri hastalıkları ile ilişkili bulunmuştur. TIMP-4'ün ekstraselüler matriks düzenlenmesi ve inflamasyon modülasyonunda rol oynadığı bilinmektedir. Bu çalışmada, akne vulgaris hastalarında serum TIMP-4 düzeyleri ile metabolik sendrom arasındaki ilişkinin değerlendirilmesi amaçlanmıştır. Gereç ve Yöntem: Çalışmaya, 1 Şubat–1 Mayıs 2026 tarihleri arasında dermatoloji kliniğine başvuran 18–45 yaş arası 40 akne hastası ve 40 sağlıklı kontrol dahil edildi. Klinik ve demografik veriler kaydedildi. Akne şiddeti GADS ile, metabolik sendrom varlığı revize NCEP ATP III kriterleri ile değerlendirildi. Serum TIMP-4 düzeyleri ELISA yöntemiyle ölçüldü ve veriler uygun istatistiksel yöntemlerle analiz edildi. Bulgular: Serum TIMP-4 düzeyleri akne hastaları ile kontrol grubu arasında anlamlı farklılık göstermedi. Akne grubunda TIMP-4 düzeyleri ile hastalık süresi arasında negatif yönlü, orta düzeyde anlamlı ilişki saptandı. Komedonal aknesi olan ve alkol kullanan olgularda TIMP-4 düzeyleri anlamlı olarak daha yüksek bulundu. Metabolik sendrom varlığı açısından gruplar arasında anlamlı fark izlenmedi. Akne grubunda sistolik kan basıncı ortalaması kontrol grubuna göre daha yüksek bulundu. Sonuç: Serum TIMP-4 düzeyleri akne vulgaris hastalarında anlamlı farklılık göstermemiş olup, hastalık şiddeti ve metabolik sendrom ile ilişkili güçlü bir sistemik biyobelirteç olarak değerlendirilememektedir. Bulgular, TIMP-4'ün aknede daha çok lokal doku süreçleri ve hastalık süresi ile ilişkili olabileceğini düşündürmektedir. Daha geniş örneklemli çalışmalar gereklidir. Anahtar kelimeler: Akne vulgaris, GADS skoru, İnflamasyon, NCEP ATPIII kriterleri, TİMP4