Akciğer kanserinde EBUS ile örneklenen mediyastinal lenf nodlarında PET-BT SUVmax değerinin metastazı öngördürücü değeri
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2024
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: ÇAĞLAR ERTUĞRUL
Danışman: Ayperi ÖZTÜRK
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: PET-BT (Pozitron emisyon tomografisi – bilgisayarlı tomografi) mediastinal lenf nodu evrelemesinde maligniteyi öngörmede kullanılsa da benign mediastinal lenfadenopatilerde de pozitif sonuç verebilmektedir. Literatürde maligniteyi ayırmada PET-BT SUVmax (maksimum standart tutulum) kesme değer olarak kullanılan 2,5 değeri, benign mediastinal lenfadenopatilerde spesifitesi düşüktür ve malgntey ayırmada yetersz kalmaktadır. EBUS-TBİA (Endobronşiyal ultrasonografi eşliğinde transbronşiyal iğne aspirasyonu) mediastinal lenfadenopatilerin tanısında ve malignitelerin mediastinal nodal evrelemesinde minimal invaziv bir yöntem olarak son yıllarda öne çıkmaktadır. Çalışmamızda; EBUS-TBİA le örneklenen lenf nodlarını, bu lenf nodlarının PET-BT' deki SUVmax tutulumları le karşılaştırılarak yeni bir kesme değer hesapladık. Ayrıca bu lenf nodlarının BT çaplarının, sonografik özelliklerinin maligniteyi ayırmada etkisin ikincil amaç olarak değerlendirdik. Gereç: Çalışmamızda 01/01/2013 ile 30/11/2023 tarihleri arasında Atatürk Sanatoryum Eğitim ve Araştırma Hastanesi' nde girişimsel pulmonoloji kliniğinde EBUS-TBİA işlemi yapılan 6293 hastada 12022 lenf nodu retrospektif olarak tarandı ve PET-BT' sine ulaşılabilen 3534 hastada 6552 lenf nodu değerlendirmesi yapıldı. Ayrıca BT' sine (Bilgisayarlı tomografi) ulaşılabilen 3080 lenf nodu da alt grup olarak incelendi. Değerlendirilen hastalar ve lenf nodları için parametrelerle tanımlayıcı istatistikler, normallik ve fark testler, ROC (Receiver Operating Characteristic) analizler yapıldı. Bulgular: Çalışmaya 3534 hasta alındı. Hastaların yaş ortalaması 61,28±10,86 yıl olup minimum hasta yaşı 15 maksimum 89 yaş idi. Hastaların %29' u (n=1025) kadın, %71' (n=2509) erkekti. Çalışmaya alınan 3534 hastada, 6552 lenf nodu incelendi. Lenf nodlarında maligniteyi ayırmada sonografik özelliklerinden; hipoekoik ekojenite, heterojen iç yapı, yuvarlak şekil, belirgin sınır, nekroz varlığı, USG çapının yüksek olması, CHS yokluğu, kalsifikasyon yokluğu istatistiksel olarak anlamlı bulundu. Ayrıca BT çapı, USG çapı ve SUVmax değer maligniteyi ayırmada istatistiksel anlamlı bulundu. İncelenen histopatolojik akciğer kanseri tanılı lenf nodlarının SUVmax ortalaması 12,02±7,16 olarak saptandı. SUVmax en iyi kesim noktası 6,43 için; AUC: 0,780, sensitivite %80,8, spesifite %61,9, PPV %84,7, NPV %55,2, doğruluk %75,6 olarak bulundu. Lenf nodlarının USG çapı ortalaması 16,33±10,56 mm olarak bulundu. Malignite ayrımında USG çapı için en iyi kesme değer 14 mm üzeri; AUC 0,774, sensitivite %73,3, spesifite %68,7, PPV %53,5, NPV %83,9, doğruluk %70,2 olarak hesaplandı. BT' sine ulaşılabilen 3080 lenf nodunun BT le ölçülen çap ortalaması 23,04±15,91 mm olarak bulundu. En iyi kesme değer 17,5 mm olarak hesaplandı. Malignite ayrımında BT çapı için en iyi kesme değer 17,5 mm üzeri; AUC 0,726, sensitivite %71,7, spesifite %62,1, PPV %59,1, NPV %74,3, doğruluk %66,3 olarak hesaplandı. Sonuç: SUVmax en iyi kesme değer olarak bulunan 6,43 değerinin; akciğer kanserinde mediastinal lenf nodlarına metastazı ayırt etmekte spesifitesi ve PPV' si düşüktür. Bu değer klinisyenlere öngörü sağlasa da, maligniteyi ayırt etmede yetersiz kalmaktadır. Anahtar Kelimeler: Malignite, mediastinal lenf nodları, PET-BT