Lomber disk hernisine bağlı kronik lomber radikülopatili hastalarda yüksek yoğunluklu lazer terapinin klinik etkinliği
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, ANKARA ŞEHİR SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2025
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: TALHA YILMAZ
Danışman: Berke ARAS
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Lomber Disk Hernisine Bağlı Kronik Lomber Radikülopatili Hastalarda Yüksek Yoğunluklu Lazer Terapinin Klinik Etkinliği Amaç: Bu çalışmanın amacı, lomber disk hernisine (LDH) bağlı kronik lomber radikülopatili hastalarda konvansiyonel fizik tedavi programına eklenen yüksek yoğunluklu lazer terapinin (HILT) ağrı, fonksiyonel engellilik ve yaşam kalitesi üzerindeki kısa ve uzun vadeli klinik etkinliğini değerlendirmektir. Tasarım: Prospektif, randomize, çift kör, sham kontrollü Gereç ve Yöntem: Çalışmaya, 18-65 yaş aralığında, 3 aydan uzun süreli bel ve bacak ağrısı öyküsü olan, klinik değerlendirme ve lomber MRG bulguları lomber radikülopati ile uyumlu 70 hasta dahil edildi. Hastalar iki tedavi grubuna randomize edildi. Birinci grup HILT ile kombine sıcak paket+ TENS+ Egzersiz; ikinci grup sham-HILT ile sıcak paket+ TENS+ Egzersiz tedavisi aldı. Hastalar, Vizüel Analog Skala (Visual Analog Scale- VAS) ile istirahat ve hareket halinde iken bel ve bacak ağrısı şiddeti, Leeds Nöropatik Semptomlar ve Belirtiler Değerlendirmesi (Leeds Assessment of Neuropathic Symptoms and Signs – LANSS) ile nöropatik ağrı düzeyi ve klinik değerlendirmesi, Oswestry Engellilik İndeksi (Oswestry Disability Index- ODI) ile fonksiyonel engellilik düzeyi, Nottingham Sağlık Profili (Nottingham Health Profile- NHP) ile de yaşam kalitesi açısından tedavi öncesi (T0), tedavi sonrası (T1) ve tedavi sonrası 12.hafta (T2) olmak üzere toplam üç kez değerlendirildi. Çalışma tasarımı dahilinde değerlendirmeyi yapan araştırmacı ve hastalar, tedavi gruplarına karşı kördü. Bulgular: Çalışma 70 hastanın katılımı ile tamamlandı. Hastaların yaş ortalaması 46,78±11,63 yıl olup 40'ı (%57,1) erkek, 30'u (%42,9) kadındı. Gruplar, yaş ve cinsiyet açısından homojen dağılım gösterdi. HILT grubunda, tüm VAS değerleri ile LANSS, ODI ve NHP'nin tüm bölüm ve alt parametrelerine ait skorların; tedavi öncesi, tedavi sonrası ve tedavi sonrası 12. hafta grup içi değerlendirmelerinde zamanla azaldığı ve bu azalmanın istatistiksel olarak anlamlı olduğu saptandı (p 0,05). Buna karşılık, ağrı ve fiziksel aktivite alt başlıklarındaki değişimler ise istatistiksel olarak anlamlı olduğu saptandı (p 0,05). ODI skorlarının gruplar arası karşılaştırmasında ise tüm zaman aralıklarında (T1–T0, T2–T0, T2–T1) istatistiksel olarak anlamlı bir fark saptanmadı(p>0,05). Gruplar arası yaşam kalitesi alt başlıkları karşılaştırıldığında, NHP Bölüm-1'de ''Ağrı'', ''Uyku'', ''Fiziksel Aktivite'', ''Enerji'' ve ''Sosyal İzolasyon'' alt başlıklarında bazı ölçüm noktalarında gruplar arasında istatistiksel olarak anlamlı farklar saptandı (p 0,05). Sonuç: LDH'ye bağlı lomber radikülopatili hastalar için HILT ile kombine konvansiyonel fizik tedavi, sham-HILT ile konvansiyonel fizik tedaviye kıyasla kısa ve uzun vadede radiküler bel ağrısını ve yaşam kalitesini önemli derecede iyileştirmektedir. Ek olarak, LANSS hem ağrı anketi hem de alt başlığında yer alan klinik duyu değerlendirmesi aracılığıyla nöropatik ağrının klinik takibini mümkün kılmaktadır. Anahtar kelimeler: Lomber radikülopati, Yüksek yoğunluklu lazer terapi, Günlük yaşam aktivitesi, kronik bel ağrısı