COVID-19 geçirmiş hastalarda bozulmuş kalp hızı toparlanma indeksinin araştırılması
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, İSTANBUL SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2023
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: MUHAMMET FATİH GENİŞOĞLU
Danışman: Zuhal Aydan SAĞLAM
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:AMAÇ: Kalp hızı toparlanma indeksi (KHTİ), vagal reaktivasyonun ve sempatik geri çekilmenin sonucu olarak meydana gelir ve otonom sinir sistemi fonksiyonlarını değerlendirmek, kardiyovasküler hastalıklar ve diğer tüm nedenlere bağlı mortalitede prognozu belirlemek için kullanılan bağımsız bir risk faktörüdür. Covid-19'a bağlı kardiyak otonomik disfonksiyon gerçekleşebildiği çeşitli çalışmalarda gösterilmiştir. Çalışmamızın amacı COVID-19'un bu hastalığı geçirmiş kişilerde otonom sinir sistemi fonksiyonları üzerine etkisini KHTİ ile değerlendirmektir. GEREÇ VE YÖNTEM: Bu prospektif ve gözlemsel çalışmada, 01/11/2022 - 01/02/2023 tarihleri arasında hastanemiz Kardiyoloji kliniğine herhangi bir nedenle başvuran, 18 – 65 yaş arası, bilinen kronik hastalığı olmayan, çalışma için gönüllü olmayı kabul etmiş, COVID-19 geçirmiş olduğu moleküler yöntemlerle (Polymerase Chain Reaction (PCR) pozitifliği) kanıtlanmış hastalar ve sağlıklı kontroller incelendi. Her iki gruba da EKG, Transtorasik Ekokardiyografi, Hemogram ve Biyokimya testleri, egzersiz stres testi tetkikleri yapıldı. KHTİ için kalp atış hızları, egzersizden sonraki 5 dakika boyunca istirahatte kaydedildi. KHTİ, egzersizdeki zirve kalp hızından, egzersiz sonrası rahatlama evresindeki 1. (KHTİ 1), 2. (KHTİ 2), 3. (KHTİ 3), 4. (KHTİ 4) ve 5. (KHTİ 5) dakikadaki kalp hızlarının çıkarılmasıyla hesaplandı. Elde edilen tüm bulgular her iki grup arasında SPSS 28.0 Programı kullanılarak karşılaştırıldı. P 0,05). Covid-19 (+) grubunda 1. dakika ve 2. dakika rahatlama kalp hızı kontrol grubundan anlamlı olarak daha yüksek bulunmuştur (sırasıyla p=0,042, p=0,049). Gruplar arasında 3. dakika, 4. dakika ve 5. dakika rahatlama kalp hızı açısından anlamlı farklılık saptanmamıştır. Covid-19 (+) grubunda 1. dakika, 2. dakika ve 3. dakika kalp hızı toparlanma indeksi kontrol grubundan anlamlı olarak daha düşük bulunmuştur (sırasıyla p<0,001, p=0,006, p=0,039). Çalışma grupları arasında 4. dakika ve 5. dakika kalp hızı toparlanma indeksi açısından anlamlı fark saptanmamıştır. SONUÇ: Çalışmamızın sonuçlarına göre Covid-19 geçirmiş kişilerde, bir otonomik disfonksiyon göstergesi olarak, kalp hızı toparlanma indeksi bozulmaktadır. Bu durum Covid-19'a bağlı otonomik disfonksiyon sonuçlarının bulunduğu diğer çalışmalarla korelasyon göstermektedir ve bu durum artmış mortalite ve morbidite açısından risk faktörü oluşturabilir. Elde edilen bulgular daha fazla hasta ve sağlıklı birey sayısının olduğu çalışmalarla desteklenmelidir.