Astım tanısı olan çocuklarda COVID-19 salgını sürecindeki psikososyal uyum ve bunun annelerdeki COVID-19 korkusu ile ilişkisi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, İSTANBUL BAKIRKÖY DR. SADİ KONUK SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2021
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: AYŞE ÇİRCİ
Danışman: Sadık Sami HATİPOĞLU
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Bu çalışmada, astım tanısı olan çocukların Covid-19 pandemisi sürecine gösterdikleri psikososyal uyum ve bunun bireysel ve annelerine dair faktörler ile ilişkisinin incelenmesi amaçlanmıştır. Yöntem: Bu kesitsel tanımlayıcı çalışma Sağlık Bilimleri Üniversitesi Bakırköy Dr. Sadi Konuk Eğitim ve Araştırma Hastanesi Çocuk Alerji ve İmmunoloji Polikliniğinde yürütülmüştür. Çalışmaya en az 6 aydır Astım tanısı olan çocuklar ve bu çocukların anneleri alınmıştır. Çocuğun yaşının 7-18 yıl olması, anne ve kendisinin çalışmaya katılmaya gönüllü olması içleme kriterleri olarak kullanılmıştır. Okuma yazma bilmeyen, bilişsel işlevleri bozan psikiyatrik veya nörolojik bir hastalık olan ve diğer bir kronik hastalığı olan çocuklar çalışma dışında bırakılmıştır. Kontrol grubu herhangi bir kronik hastalığı olmayan sağlıklı gönüllülerden oluşturulmuştur. Katılımcıların sosyodemografik ve klinik özelliklerini elde etmek için araştırmacılar tarafından oluşturulmuş veri formu kullanılmıştır. Katılımcı çocuklardan kendilerini değerlendirmek için Çocuklar için Depresyon Ölçeği ve Çocukluk Çağı Anksiyete Tarama Ölçeği (ÇATÖ)'ni, katılımcı annelerden kendilerini değerlendirmek için Covid-19 Korkusu Ölçeği'ni doldurmaları istenmiştir. İstatistiksel analizler için NCSS (NumberCruncher Statistical System) programı kullanıldı. Sonuç: Çalışma 120'si astım tanılı, 70'i sağlıklı kontrollerden oluşan toplam 190 katılımcı ile tamamlanmıştır. Astım grubundaki katılımcı çocukların: 51'i (%42,5) kız, 69'u (%57,5) erkekti; yaş ortalaması 12,78±2,51 yıl idi. Gruplar yaş ve cinsiyetleri bakımından benzerdi. Astım grubunda; ÇADÖ ortalaması 9,75±6,11; ÇADÖ'den ölçeğin kesim noktasına göre anlamlı puan alma oranı %9,2 (n=11) ve ÇABTÖToplam ortalaması 26,04±10,61; ÇABTÖ'den ölçeğin kesim noktasına göre anlamlı puan alma oranı %52,5 (n=63) idi. Astım grubunda; ÇDÖ ve ÇABTÖ toplam ve alt ölçek puanlarının her biri kontrol grubuna göre daha yüksekti, ancak fark ÇABTÖtoplam ve ÇABTÖ alt ölçekleri olan panik bozukluk, yaygın anksiyete ve ayrılık anksiyetesi puanları için anlamlılık düzeyinde idi (p<0,05). Hasta grubundaki annelerin Covid-19 Korkusu ölçeği puanları kontrol grubundaki annelere göre anlamlı düzeyde daha yüksekti (p<0,05). Covid-19 hastalığını geçirme korkusu hasta ve kontrol grubundaki çocuklarda benzer düzeyde idi. Hasta grubunda katılımcı çocukların ÇADÖ ve ÇABTÖ skorlarından en az bazıları kendilerinin cinsiyeti, yaşı ve Covid-19 hastalığını geçirme korkusu ile ilişkili iken hastalığın kliniği, kullanılan ilaç tedavisi, Covid-19 hastalığı ile ilgili haberlere karşı tutumu ve annelerinin Covid19 korkusundan bağımsızdı. Tartışma: Bu çalışmada astımlı çocukların, Covid-19 pandemisinde sağlıklı akranlarına göre daha fazla emosyonel sorun yaşadıklarını saptanmıştır. Çalışma sonuçları bu çocukların emosyonel problem düzeylerinin yaş ve cinsiyetleri, Covid-19 hastalığını geçirme korkusu ile ilişkili iken hastalığın kliniği, aldıkları tedavi ve annelerinin Covid-19 korkusuyla ilişkili olmadığını göstermiştir. Çalışmanın bulguları Astım tanısı olan çocuklarda Covid-19 geçirme korkusunun psikososyal uyumlarının anlaşılmasında önemli bir ipucu olduğunu göstermektedir. Anahtar Sözcükler: Astım, Depresyon, Anksiyete, Covid-19 pandemisi